Вторник 18 сентября 2018 года | 23:26
  • бел / рус
  • eng

Куды рухаецца беларуская палітычная думка? (фота)

23.09.2016  |  Год беларускага мыслення   |  Петр Кухта,  ЕвроБеларусь
Куды рухаецца беларуская палітычная думка? (фота) Фота: Служба інфармацыі "ЕўраБеларусі"

Калі тэмы «беларуская нацыя» і «беларуская дзяржава» ўжо ў значнай ступені асэнсаваныя паліталагічнай супольнасцю, то феномен беларускага аўтарытарызму яшчэ чакае грунтоўных даследаванняў.

Падчас публічнай дыскусіі «Палітычная навука як праблема: лёсы і траекторыі і ў сучаснай Беларусі», што адбылася ў межах Тыдня беларускага мыслення», ацэнкі стану паліталогіі ў Беларусі з боку ўдзельнікаў – доктара палітычных навук, дырэктара Інстытута палітычных даследаванняў «Палітычная сфера» Андрэя Казакевіча, магістра палітычных навук, дырэктара Цэнтра еўрапейскай трансфармацыі Андрэя Ягорава і кандыдата палітычных навук, эксперта Ліберальнага клуба Аляксандра Філіпава – былі хутчэй песымістычнымі.

Вось некалькі з пазначаных праблем: фрагментаванасць, недахоп фінансавання даследаванняў, падзел на дзяржаўную і недзяржаўную паліталогію, неакрэсленасць нават у вызначэннях – існуе пастаянная блытаніна паміж палітычнымі аналітыкамі, публіцыстамі, што пішуць на сацыяльна-палітычную тэматыку, ды ўласна палітолагамі. «Ёсць слабая запатрабаванасць. Што характэрна для беларускай паліталогіі – пэўная ізаляцыя. Калі паліталогія больш хоббі, а не прафесія, ізаляцыя з'яўляецца нейкім натуральным наступствам гэтай сітуацыі, гэта разбурае прафесіяналізм, бо ці чалавек не паспявае за часам, ці проста наступае прафесійная дэградацыя. Даволі няшмат нашых адмыслоўцаў запрашаюць на форумы сусветнага ўзроўня, яны лічацца такімі «белымі варонамі», будзем ужо маўчаць пра ступень валодання мовамі, наяўнасць публікацый у вядучых выданнях, ступень цытавання. У дзяржаўных інстутыцыях існуе моцны ідэалагічны ўплыў», - зазначыў Аляксандр Філіпаў.

Аляксандр Філіпаў, Андрэй Казакевіч і Андрэй Ягораў

У якасці дасягненняў беларускай паліталогіі удзельнікіі дыскусіі пералічылі няшмат чаго. «За гэты час у Беларусі з'явілася хай кволая, але ў прынцыпе больш-менш устойлівая супольнасць людзей, якія займаюцца палітычнымі даследаваннямі як такімі, - лічыць Андрэй Ягораў. - Канцэптуальных палітычных тэкстаў, кніжак у нас амаль няма, такіх, якія б выводзілі нашу палітычную навуку наперад сярод іншых. Але ёсць інфраструктурныя дасягненні, напрыклад, такія пляцоўкі як «Палітычная сфера», Кангрэс даследчыкаў Беларусі. І гэта вельмі добра, што яны існуюць – раз у 5 гадоў пастаўляюць нам палітолога ў межы нашай супольнасці».

Аляксандр Філіпаў таксама называе ў першую чаргу інфраструктурныя дасягненні: «Гэта таксама вялікія дасягненні, гэта – важна. Ёсць ужо разуменне таго, як гэта павінна выглядаць, хаця чакаць моцнага прарыва на паліталагічным полі не выпадае. Але ў нас з'явіліся пляцоўкі, дзе можна падзяліцца сваімі даследаваннямі і меркаваннямі».

Куды мусіць рухацца беларуская паліталогія/даследаванні беларускай палітыкі?

На думку Андрэя Ягорава, «у канцэптуальна-тэарэтычным плане паліталогія павінна рухацца да даследавання вынікаў працы сучаснай палітычнай беларускай сістэмы, сутнасці таго чалавека, які ствараецца гэтай сістэмай». Паводле кіраўніка Цэнтра еўрапейскай трансфармацыі, аналіз гэтай палітычнай структуры можа даць пэўнае разуменне таго, «як працуе сучасны аўтарытарызм, на чым ён заснаваны і як з ім можна змагацца». «У полі інстытуалізацыі беларускай палітычнай навукі, як мне падаецца, зараз адбываецца паніжэнне стандартаў даследаванняў. Трэба больш «злых» тэкстаў, больш «нападаць» адзін на аднаго – у тым сэнсе, што трэба больш палемікі, праз што можна дасягнуць даследаванняў больш высокай якасці і стандартаў. Ну і кніжкі трэба пісаць! Прыйшоў час сур'ёзных выданняў, сур'ёзных падсумаванняў ведаў, якія ўжо назапашаныя», - падкрэсліў Андрэй Ягораў.

Андрэй Казакевіч пагаджаецца, што аўтарытарызм і ўвогуле сістэма, якая скалалася ў Беларусі з пачатку 90-х гадоў, «сапраўды вельмі важны і цікавы феномен, які рэальна пакуль што яшчэ толькі пачынае асэнсоўвацца». «Ёсць тры важныя тэмы: тэма беларускай нацыі, беларускай дзяржавы і беларускага аўтарытарызму. З першай тэмай мы бачым значны прагрэс, у прынцыпе, можна сказаць, што гэта пытанне вырашана не толькі палітолагамі, канешне, але і філосафамі, і сацыёлагамі, інтэлектуаламі. Феномен беларускай дзяржавы апісаны ў значнай ступені, зараз мы можам упісваць беларускую дзяржаву ў розныя схемы разумення таго, што такое малая дзяржава ў нашым рэгіёне, што такое Усходняя Еўропа і што такое беларуская знешняя палітыка, якая гэта дзяржава па сваёй структуры і гэтак далей. Зроблена шмат, хаця, канешне, і па гэтых тэмах працы яшчэ дастаткова. А калі мы кажам пра беларускі аўтарытарызм – тут праца толькі пачынаецца. Пакуль што мы маем тут толькі невялікія фрагменты, напэўна, асноўны прагрэс беларускай палітычнай навукі можа быць менавіта ў даследаванні гэтага феномену, тым больш, што гэта, мне падаецца, было б запатрабавана не толькі ў Беларусі, але і за мяжой. Але апісваць гэта трэба інстытуцыйна, праз збор эмпірычнай інфармацыі», - лічыць Андрэй Казакевіч.

Другие новости раздела «Год беларускага мыслення»

Таццяна Вадалажская: Мысленне існуе толькі ў жывым інтэлектуальным напружанні
Таццяна Вадалажская: Мысленне існуе толькі ў жывым інтэлектуальным напружанні
Не ўсякі, хто мае дыплом, можа звацца інтэлектуалам, і ў той жа час — пытанні, датычныя да мыслення, існуюць у любых, часам, нават самых нечаканых сферах.
Інтэлектуальная думка як вынік рэжыму
Інтэлектуальная думка як вынік рэжыму
Ці сапраўды мы жывем у кантэксце, дзе недастаткова, каб мысленне было і працавала – яно павінна яшчэ заявіць пра гэта?
Эксперты: Панаванне расійскай мовы ў Беларусі – гэта небяспека
Эксперты: Панаванне расійскай мовы ў Беларусі – гэта небяспека
Ці можна захоўваць і абараняць незалежнасць краіны, калі нацыянальная ідэнтычнасць неразвітая?
Зміцер Задорын: Што не так з Цэнтральнай плошчай Мінска? (Фота і відэа)
Зміцер Задорын: Што не так з Цэнтральнай плошчай Мінска? (Фота і відэа)
Эксперт называе яе “парокам сэрца” ў целе горада. Чаму Цэнтральнай (Кастрычніцкай) плошчы так і не ўдалося гарманічна ўпісацца ў сталічны ландшафт?
Феномен вышыванкі: мода, нацыянальная ідэнтычнасць ці палітыка? (ФОТА)
Феномен вышыванкі: мода, нацыянальная ідэнтычнасць ці палітыка? (ФОТА)
Гэтая рэч заваявала прыхільнасць соцень беларусаў, і ў той жа час паўстала армія ненавіснікаў вышыванкі. Чаму яна выклікае такія жарсці?
Тыдзень беларускага мыслення завяршыўся канцэртам Лявона Вольскага (ФОТА)
Тыдзень беларускага мыслення завяршыўся канцэртам Лявона Вольскага (ФОТА)
У сталічным "Корпусе 8" адбылося ўрачыстае закрыццё ўнікальнай для краіны падзеі.
Ярослав Бекиш: Этично ли рассуждать о национальной идентичности, если мир через 20 лет станет другим
Ярослав Бекиш: Этично ли рассуждать о национальной идентичности, если мир через 20 лет станет другим
При самом благоприятном варианте развития событий изменения климата в ближайшие десятилетия необратимы — и, как следствие, неизбежно изменится весь привычный уклад жизни человечества.
Куды рухаецца беларуская палітычная думка? (фота)
Куды рухаецца беларуская палітычная думка? (фота)
Калі тэмы «беларуская нацыя» і «беларуская дзяржава» ўжо ў значнай ступені асэнсаваныя паліталагічнай супольнасцю, то феномен беларускага аўтарытарызму яшчэ чакае грунтоўных даследаванняў.
Уладзімір Мацкевіч: Будаваць узаемаадносіны са штучным інтэлектам трэба вучыцца ўжо сёння (Фота)
Уладзімір Мацкевіч: Будаваць узаемаадносіны са штучным інтэлектам трэба вучыцца ўжо сёння (Фота)
Што рабіць, калі людзі паводзяць сябе як аўтаматы, як не пераўтварыцца ў жывёл з безумоўным даходам і чаму Беларусь – прымітыўная мегамашына.
Вусная гісторыя: беларусаў яшчэ палохае зварот да сваёй памяці (фота)
Вусная гісторыя: беларусаў яшчэ палохае зварот да сваёй памяці (фота)
Галоўная праблема, як вынікае з дыскусі падчас круглага стала «Вусная гісторыя як новы спосаб асэнсавання мінулага і гістарычнага мыслення», - пакуль вельмі невялікі грамадскі запыт на памяць.
Уладзімір Галянкоў: Інтэлектуальныя сістэмы – не фантастыка (Фота і відэа)
Уладзімір Галянкоў: Інтэлектуальныя сістэмы – не фантастыка (Фота і відэа)
Што замінае развівацца рынку інтэлектуальных сістэм у Беларусі?
Беларускі Калегіюм: жывое даследванне, вольнае мысленне і свабодная творчасць (ФОТА)
Беларускі Калегіюм: жывое даследванне, вольнае мысленне і свабодная творчасць (ФОТА)
У Мінску адбылася прэзентацыя найстарэйшай у Беларусі нефармальнай адукацыйнай і інтэлектуальнай прасторы.
“Месца, дзе можна адчуць сябе жывым” (Фота і відэа)
“Месца, дзе можна адчуць сябе жывым” (Фота і відэа)
Што такое Лятучы ўніверсітэт і як у ім гуляюць.
The show must go on, альбо Год завяршаецца – мысленне застаецца (ФОТА)
The show must go on, альбо Год завяршаецца – мысленне застаецца (ФОТА)
Узгадваем інтэлектуальнае жыццё краіны цягам Года беларускага мыслення.
Беларусь адбудзецца як краіна, калі яна будзе думаць (Фота і відэа)
Беларусь адбудзецца як краіна, калі яна будзе думаць (Фота і відэа)
У Мінску адкрылася выстава інтэлектуальных выданняў “Cogito Albarutheniae. Панарама беларускага мыслення”.
“Cogito Albarutheniae”: імёны, якія мысляць Беларусь (ФОТА)
“Cogito Albarutheniae”: імёны, якія мысляць Беларусь (ФОТА)
У Мінску адкрываецца ўнікальная выстава нацыянальнага мыслення з прыватных калекцый беларускіх філосафаў.
Таццяна Вадалажская: У новым сезоне Лятучы ўніверсітэт папрацуе з ідэнтычнасцю і індывідуальнасцю
Таццяна Вадалажская: У новым сезоне Лятучы ўніверсітэт папрацуе з ідэнтычнасцю і індывідуальнасцю
Новы навучальны сезон у Лятучым універсітэце будзе абвешчаны ўжо ў сярэдзіне верасня, заняткі ж традыцыйна пачнуцца з сярэдзіны кастрычніка.
Таццяна Вадалажская: Мы спрабуем больш шырока разумець беларускае мысленне
Таццяна Вадалажская: Мы спрабуем больш шырока разумець беларускае мысленне
У верасні беларусаў чакаюць сем дзён, насычаных інтэлектуальнымі прыгодамі.
Таццяна Вадалажская: Чаму важны Універсітэт Гульні і Гульня ва Універсітэце
Таццяна Вадалажская: Чаму важны Універсітэт Гульні і Гульня ва Універсітэце
У чым розніца паміж Лятучым універсітэтам і традыцыйным і як Гульня ўплывае на нас і наша існаванне ў гэтым свеце?
Міхал Анемпадыстаў: У сённяшняй сітуацыі Міжмор’е – палітычна  абсалютна нерэальны праект
Міхал Анемпадыстаў: У сённяшняй сітуацыі Міжмор’е – палітычна абсалютна нерэальны праект
Якім чынам Беларусь можа выкарыстаць ідэю новай аб’яднанай Еўропы?
Ларыса Шчарбачэвіч: Мы будзем развівацца ўстойліва

У Валожыне прадставілі чарнавік мясцовай павесткі і падвялі вынікі рэалізацыі міні-праекта ў рамках кампаніі “Павестка-50”.

Обзор "Свобода ассоциаций и правовое положение некоммерческих организаций в Беларуси" за 2017 год

Центр правовой трансформации (Lawtrend) и Ассамблея неправительственных демократических организаций подготовили обзор свободы ассоциаций и правового положения НКО в Беларуси в период 2017 года.

"Размова Мацкевіча" з Андрэем Ягоравым пра будучыню Беларусі (Відэа)

Якая наша бліжэйшая будучыня паміж Расіяй і Захадам, якія нашы перспектывы ў іншых сферах і што больш можа натхніць беларусаў — ВКЛ ці IT-тэхналогіі?

Окруженные демократией. Как власть готовит сценарий для выборов 2019 года

На официальном сайте президента дан вольный пересказ выступления Лукашенко при назначении новых членов правительства.