Пятница 23 июня 2017 года | 08:20
  • бел / рус
  • eng

Павел Каралёў: Кожная гістарычная мясціна – як захапляльны раман

12.04.2017  |  Общество   |  Яўгенія Бурштын,  
Павел Каралёў: Кожная гістарычная мясціна – як захапляльны раман Фота Аляксея Лапукі

Вы ўпэўнены, што ведаеце свой горад/раён? А тое, што мінская ратуша згадваецца ў Конан-Дойля? Калі не, то абавязкова схадзіце на “Фэст экскурсаводаў”.

Свята экскурсій, традыцыйна прымеркаванае да Міжнароднага дня помнікаў і мясцінаў (18 красавіка) сёлета пройдзе ва ўсіх рэгіёнах краіны 22 – 23 красавіка, а ў Віцебску яшчэ і 15 – 16 красавіка.

Ініцыятыва правядзення бясплатных экскурсій для ўсіх ахвотных нарадзілася ў 2009 годзе ў студэнцкай суполцы “Этна” пры БДУ культуры і мастацтваў. Адразу ж “Фэст экскурсаводаў” набыў вялікую колькасць прыхільнікаў, і цяпер штогод праходзіць не толькі ў рэгіёнах Беларусі, але і за мяжой. Сярод арганізатараў Фэсту – Беларускі камітэт Міжнароднай рады па помніках і мясцінах (ІКАМОС), Беларускае грамадскае аб’яднанне экскурсаводаў і гідаў-перакладчыкаў, Нацыянальнае агенцтва па турызме, Грамадскае аб’яднанне “Беларускi фонд культуры”. Пра ідэю, натхненне і цікавінкі Фэста Службе інфармацыі “ЕўраБеларусі” распавёў яго заснавальнік – экскурсавод, старшы навуковы супрацоўнік Дзяржаўнага літаратурнага музея Янкі Купалы Павел Каралёў.

– Фэст задумваўся, перадусім, для таго, каб зацікавіць людзей лакальнай гісторыяй іх мястэчка, вёскі, мікрараёна. Ці ўдаецца дасягнуць гэтай мэты?

– Гэтая мэта, калі так можна сказаць, стратэгічная. Яе складана дасягнуць за некалькі год. Як паказвае практыка, у нас людзі мала ведаюць свае адметныя мясціны. А між тым любы аб’ект поўніцца гісторыяй. Як казала Аляксандра Глогер, дачка вядомага збіральніка-энцыклапедыста Аляксандра Ельскага, гісторыя любой старажытнай сядзібы варта асобнага захапляльнага рамана. Таму гісторыю кожнай мясціны складана зведаць дасканала, патрэбны час. І яшчэ больш складана зрабіць так, каб людзі пачалі трансляваць гэтыя веды. Калі настане час, дзе людзі будуць не толькі ведаць пра аб’екты гісторыі і культуры, але і ганарыцца імі, прыводзіць туды знаёмых, адстойваць гэтую спадчыну, калі раптам ёй будзе пагражаць небяспека, тады мэта – не толькі наша, а і іншых краязнаўцаў, ініцыятыў, экскурсаводаў, – будзе дасягнута.

– А што можна адказаць тым, хто кажа, маўляў, у нас няма чаго глядзець?

– У нас ёсць што глядзець, іншая справа, што ў Цэнтральнай і Заходняй Еўропе такіх рэчаў захавалася больш па аб’ектыўных прычынах. І гэта значыць, што мы мусім больш рупліва даглядаць тое, што ў нас ёсць, а атрымліваецца наадварот – мы гэтым яшчэ і грэбуем. А ў нас жа ёсць унікальныя аб’екты нават па еўрапейскіх мерках: той жа шыкоўны прыродны помнік Белавежская пушча, музей валуноў. Апошні, дарэчы, да канца не дароблены і функцыянуе, так бы мовіць, сам па сабе. Падчас Фэста гэта адна з самых папулярных экскурсій, на яе прыходзяць ажно да 200 чалавек! У Еўропе ёсць усяго некалькі падобных паркаў камянёў – у Літве і Скандынавіі. Калі беларускі футбольны клуб БАТЭ гуляў у Лізе чэмпіёнаў, і падчас гэтага да нас прыязджалі заўзятары з Англіі і самі знаходзілі гэты музей і адмыслова туды прыходзілі.

– “Фэст экскурсаводаў” пройдзе ўжо ў восьмы раз, і што новага ў ім будзе сёлета?

– У нас будзе не настолькі масавы Фэст, у параўнанні з леташнім рэкордам, калі толькі па Мінску правялі больш за 100 экскурсій. Цяпер будзе меншая колькасць, але мы пастараемся правесці іх больш якасна. Фэст вядомы сваім фарматам аўтарскіх экскурсій, якія амаль больш нідзе немагчыма пачуць. Пастараемся зрабіць больш маршрутаў па мікрараёнах Мінска – упершыню адбудзецца экскурсія па Уруччы, таксама па так званым Пушкінскім пасёлку (раён каля парка Чалюскінцаў). Не абмінем увагай унікальны Трактаразаводскі пасёлак. Да Фэста далучаюцца музеі і нават прадпрыемствы: сёлета гэта Дзяржаўны літаратурны музей Янкі Купалы, Музей Пятруся Броўкі, Музей гісторыі горада Мінска; упершыню адбудзецца экскурсія на завод Мотавела. 23 красавіка пройдзе экскурсія "Сэрца горада", якая з’яўляецца пачаткам доўгатэрміновага праекта "Малюем Менск". Сутнасць у тым, што кожны ахвотны любога ўзросту можа навучыцца маляваць адметнасці роднага горада. Весці экскурсію буду я, а прафесійныя парады дасць мастачка Ніна Маргаева, кіраўнік майстэрні PLOT. Удзельнікам трэба будзе захапіць з сабой паперу, алоўкі, гелевыя асадкі, лінэры. З рэгіянальных вандровак цікавым абяцае быць маршрут Ігара Мельнікава “Ля заслаўскай мяжы”, а таксама экскурсія з анімацыяй у Барысаве па падзеях 1812 года. Цэлы міні-фэст адбудзецца ў Берасці, актыўна далучаюцца маленькія гарады і вёскі, апроч таго пройдуць экскурсіі па беларускіх мясцінах Вільні і ўпершыню – Кракава.

Традыцыйна ў Фэсце будуць экскурсіі па храмах розных канфесій. Агулам адбудзецца больш за 40 экскурсій у рэгіёнах і блізу 50 у сталіцы. Дарэчы, у Віцебску сёлета “Фэст экскусаводаў” пачнецца ўжо ў гэтыя выхадныя, 15 – 16 красавіка, і працягнецца ў наступныя.

Як і раней будзе электронная рэгістрацыя на вандроўкі (яна будзе даступная на сайце з 18 красавіка, а на віцебскія экскурсіі ў бліжэйшыя дні), таксама можна будзе зарэгістравацца па тэлефоне. За навінамі Фэсту сачыце на сайце fest-guides.by.

– У Фэсце бяруць удзел не толькі атэставаныя гіды, але і краязнаўцы-аматары, якія, паводле заканадаўства, не могуць праводзіць экскурсіі. Як вы вырашаеце гэта пытанне і кантралюеце якасць працы экскурсаводаў?

– На сённяшні дзень не існуе сістэмы пакарання за правядзенне экскурсіі без пасведчання, яе толькі плануюць уводзіць. Але ад самага пачатку Фэста планавалася, што свае маршруты будуць прэзентаваць і аматары. Мы мяркуем, што гэта правільна, бо, напрыклад, пра мастацкія асаблівасці горада лепей за мастацтвазнаўцу ніхто не раскажа. Іншая справа – трэба сачыць за якасцю экскурсій. Мы стараемся праслухоўваць падобныя экскурсіі, даем парады аўтарам. Да таго ж у нас ёсць практыка пазначаць вучнёўскія экскурсіі, каб экскурсанты ведалі, што аўтар практыкуецца. А яшчэ ў межах свята мы праводзім семінары для экскурсаводаў.

– Што натхняе арганізатараў “Фэста экскурсаводаў” ладзіць яго ўжо восьмы год амаль без перапынку?

– Кожны раз не ведаеш, ці прыйдзе хто на экскурсіі, а пасля бачыш велізарную колькасць людзей – вельмі прыемнае ўражанне. Мяне ўражвае выдатная ўдзячная публіка, якая прыходзіць – абсалютна розныя людзі, якія свецяцца радасцю, зацікаўленасцю, многія запісваюць за экскурсаводамі. Аднойчы мы вялі марафонную экскурсію ад плошчы Незалежнасці да парка Чалюскінцаў. Яна доўжылася пяць гадзін, падчас яе змяніўся не адзін экскурсавод, бо кожны праводзіў сваю частку. Мне прыйшлося завяршаць гэты марафон. І высветлілася, што многія людзі прайшлі ўвесь маршрут ад пачатку да канца. Таму і сёлета запрашаем далучыцца да Фэста ўсіх, каму цікавая наша спадчына!

Другие новости раздела «Общество»

Жарсці вакол Асмалоўкі: Не хочацца, каб Мінск згубіў яшчэ адно месца, па якія мы едзем у Вільню
Жарсці вакол Асмалоўкі: Не хочацца, каб Мінск згубіў яшчэ адно месца, па якія мы едзем у Вільню
Жарсці вакол лёсу сталічнай Асмалоўкі выклікаюць хвалю не толькі пратэстаў, але і крэатыву адносна развіцця квартала. Нечакана для ўсіх гэты раён стаўся месцам нараджэння грамадзянскай супольнасці.
Ветру хопіць усім. Энергетычная (р)эвалюцыя пачнецца з Наваградчыны (ФОТА)
Ветру хопіць усім. Энергетычная (р)эвалюцыя пачнецца з Наваградчыны (ФОТА)
Дакладней, ужо пачалася. 15 чэрвеня, у Міжнародны дзень ветру, таварыства “Зялёная сетка” арганізавала прэс-тур у Навагрудскі раён, дзе мы ўбачылі, як актыўна развіваецца ветраэнергетыка ў рэгіёне.
Возможности внедрения в регионах Беларуси механизмов обеспечения прав людей с инвалидностью
Возможности внедрения в регионах Беларуси механизмов обеспечения прав людей с инвалидностью
Центр европейской трансформации подготовил отчет по результатам исследования возможностей внедрения в регионах Беларуси механизмов для обеспечения реализации прав людей с инвалидностью.
Антычны тэатр.doc (Відэа)
Антычны тэатр.doc (Відэа)
Скульптуры правадыроў — як дэкарацыі для антычнай трагедыі. Спектакль "Антыгона" рэжысёра Аляксандра Марчанкі паказалі ў музеі Азгура.
Невядомая плошча Незалежнасці: пахаванні ў касцёле, аперацыя чэкістаў і кэтэрынг па-савецку
Невядомая плошча Незалежнасці: пахаванні ў касцёле, аперацыя чэкістаў і кэтэрынг па-савецку
“Мінск – гэта буржуазны горад, які мы павінны пахаваць, а наш пралетарскі Менск будзе квітнець”. Разам з гісторыкам прайшліся па сталіцы 1930-х.
Аляксандр Гужалоўскі: Якуб Колас сам насіў цэнзару “Сымона-музыку”
Аляксандр Гужалоўскі: Якуб Колас сам насіў цэнзару “Сымона-музыку”
Класікаў правіць нельга? Глупства, заяўляла савецкая цэнзурная машына і перакройвала тэксты толькі так. Гісторык даследваў цэнзуру ў БССР і збірае грошы на выданне кніжкі.
Стрим-программа "Горизонт событий. Время Свободы" (Видео и аудио)
Стрим-программа "Горизонт событий. Время Свободы" (Видео и аудио)
Эх, имели бы мы больше свободного времени, вот мы бы тогда!..
Джазавыя вечары пазнаёмяць з “залатымі” стандартамі і беларускай музычнай традыцыяй
Джазавыя вечары пазнаёмяць з “залатымі” стандартамі і беларускай музычнай традыцыяй
10 чэрвеня ў Мінску пройдзе першы джазавы канцэрт ля ратушы. Адкрые яго 7-гадовая піяністка з Салігорска Сафія Курловіч, хэдлайнер - адзін з найлепшых джазавых гітарыстаў свету Скот Хендэрсан (ЗША).
Андрэй Бастунец: Суд Філіповіча – спроба прыцягнуць да адказнасці чалавека, які стаў насуперак шляху
Андрэй Бастунец: Суд Філіповіча – спроба прыцягнуць да адказнасці чалавека, які стаў насуперак шляху
Запосціў відэа – атрымаў штраф. У Беларусі за парушэнне заканадаўства аб СМІ сталі прыцягваць актывістаў, якія вядуць стрымы на YouTube і ў сацыяльных сетках.
Навошта Беларусі Год навукі? Выйдзем у сусветныя лідэры? (Відэа)
Навошта Беларусі Год навукі? Выйдзем у сусветныя лідэры? (Відэа)
Магчыма, шмат хто здзівіцца, але сёлета ў Беларусі афіцыйна абвесцілі Год навукі.
Светлана Мацкевич: Педагогов деморализуют требованиями послушания и некритичности (Видео)
Светлана Мацкевич: Педагогов деморализуют требованиями послушания и некритичности (Видео)
Педагог Светлана Мацкевич говорит, что "толкотня" в попытках реформировать систему образования в Беларуси была "еще до Коли" — т.е. до того, как младший сын главы страны стал школьником.
Электронный бюллетень Центра правовой трансформации "LawtrendMonitor", # 5, 2017
Электронный бюллетень Центра правовой трансформации "LawtrendMonitor", # 5, 2017
Центр правовой трансформации (Lawtrend) представляет выпуск Электронного бюллетеня LawtrendMonitor, # 5, 2017.
Интеллектуалы из гетто. Чем Украина и Беларусь могут быть полезны друг другу
Интеллектуалы из гетто. Чем Украина и Беларусь могут быть полезны друг другу
Интервью философа и методолога Владимира Мацкевича украинскому изданию «Фокус».
Андрэй Ягораў: Захады Украіны супраць расійскай прапаганды – стрэл у нагу самому сабе
Андрэй Ягораў: Захады Украіны супраць расійскай прапаганды – стрэл у нагу самому сабе
Забарона расійскіх сацсетак і георгіеўскай стужкі не вырашае праблемы, але абмяжоўвае свабоду, фундаментальныя правы чалавека і дэмакратыю.
Иван Веденин: Зачем «снимать ведро с головы» и как научиться видеть будущее?
Иван Веденин: Зачем «снимать ведро с головы» и как научиться видеть будущее?
Для этого нужно... сыграть. Именно в таком состоянии актуального мышления, как организационно-деятельностная игра (ОДИ), могут открыться перспективы развития корпорации, страны, человечества.
Даследаванне Lawtrend: Беларускія суды не размаўляюць у Сеціве па-беларуску
Даследаванне Lawtrend: Беларускія суды не размаўляюць у Сеціве па-беларуску
Як спадзяюцца даследчыкі, Вярхоўны суд, сайт якога плануецца зрабіць агульным парталам для ўсёй судовай сістэмы, улічыць рэкамендацыі, распрацаваныя Цэнтрам прававой трансфармацыі.
Память о войне
Память о войне
В годы моего детства все взрослые помнили войну. Собственно, взрослыми и были те, кто помнили.
Таццяна Вадалажская: Мы намагаемся адчуць сябе гаспадарамі горада, бо ў нас гэтага адчування няма
Таццяна Вадалажская: Мы намагаемся адчуць сябе гаспадарамі горада, бо ў нас гэтага адчування няма
Чаму архітэктура Мінска становіцца аб’ектам крытыкі, якія задачы спрабуе вырашыць урбаністыка і якія праблемы стаяць за “правам на горад”?
Электронный бюллетень Центра правовой трансформации "LawtrendMonitor", # 4, 2017
Электронный бюллетень Центра правовой трансформации "LawtrendMonitor", # 4, 2017
Перед вами четвертый выпуск электронного бюллетеня LawtrendMonitor за 2017 год.
Чернобыльский телемарафон на Blog-TV Trixter (Видеозапись эфира от 26 апреля 2017 года)
Чернобыльский телемарафон на Blog-TV Trixter (Видеозапись эфира от 26 апреля 2017 года)
4-часовая попытка осознания современной проблематики Чернобыля.
Валянціна Кірылава: Свет адчыняе ўсе дзверы на пароль “Шагал-Малевіч-Віцебск”

На конкурс гарадскіх рэкрэацыйных зон “Азбука-УНОВІС” у Віцебску падалі работы 36 чалавек. Роўна столькі, колькі было сяброў легендарнага мастацкага аб’яднання пачатку 20-х гг. мінулага стагоддзя.

Возможности внедрения в регионах Беларуси механизмов обеспечения прав людей с инвалидностью

Центр европейской трансформации подготовил отчет по результатам исследования возможностей внедрения в регионах Беларуси механизмов для обеспечения реализации прав людей с инвалидностью.

Андрэй Ягораў: Цяпер любыя вучэнні з удзелам Расіі асацыююцца з агрэсіўнымі планамі Масквы (Аўдыё)

Ці могуць беларуска-расійскія вайсковыя вучэнні «Захад-2017» стаць чыннікам дэстабілізацыі ў беларуска-заходніх стасунках?

Стрим-программа "Горизонт событий. Время Свободы" (Видео и аудио)

Эх, имели бы мы больше свободного времени, вот мы бы тогда!..