Среда 26 апреля 2017 года | 12:46
  • бел / рус
  • eng

Мікола Купава: Канстатацыя, што ў нас ёсць нейкае адраджэнне – гэта ілюзія

10.03.2017  |  Общество   |  Яўгенія Бурштын, ЕўраБеларусь,  
Мікола Купава: Канстатацыя, што ў нас ёсць нейкае адраджэнне – гэта ілюзія

Беларусаў заклікаюць годна адзначыць стогадовы юбілей Беларускай Народнай Рэспублікі.

Ідэя незалежнай Беларускай Народнай Рэспублікі стала актыўна распрацоўвацца ў 1917 годзе на Усебеларускім з'ездзе (кангрэсе), што праходзіў у снежні ў будынку Гарадскога (цяпер Купалаўскага) тэатра ў Мінску. Ужо 21 лютага 1918 года Выканкам Рады Усебеларускага кангрэса звярнуўся да народа Беларусі з Першай Устаўной граматай, у якой аб'явіў сябе ўладай у Беларусі. 9 сакавіка 1918 адбылося першае ўрачыстае пасяджэнне Выканаўчага камітэта Рады кангрэса, на якім прынялі Другую Устаўную грамату, дзе Беларусь была абвешчана народнай рэспублікай. Выканаўчы камітэт пераўтварыўся ў Раду БНР. У межах Беларусі былі зацверджаны свабоды слова, друку, сходаў, забастовак, сумлення, недатыкальнасць асобы і жылля, права на аўтаномію, раўнапраўе моў усіх нацыянальнасцяў Беларусі. У ноч з 24 на 25 сакавіка 1918 года пасля дзесяцігадзінных спрэчак нязначнай большасцю галасоў Рада БНР прыняла Трэцюю Устаўную грамату, у якой абвясціла незалежнасць Беларусі. 

Хоць праіснавала БНР зусім няшмат, але, на думку мастака, старшыні аргкамітэту па святкаванні 100-годдзя БНР Міколы Купавы, яна была вельмі ўдалай.

“Галоўны козыр тых, хто адмаўляе значнасць БНР, – што яна была створана пад нямецкай акупацыяй. Ну і што? – каментуе Службе інфармацыі “ЕўраБеларусі” Мікола Купава. – Наадварот, патрыятычныя сілы Беларусі ў тых цяжкіх умовах здолелі гэта зрабіць”.

У пацверджанне старшыня аргкамітэту прыводзіць факт: консул БНР ў Адэсе Сцяпан Некрашэвіч здолеў адкрыць там 23 пачатковыя беларускія школы і адну гімназію. На тагачаснай тэрыторыі Беларусі першую школу адкрылі ў Вільні ў 1915-ым, і да канца года іх налічвалася ўжо каля сотні.

На пытанне аб тым, якія ўрокі беларусам варта вынесці з гісторыі Беларускай Народнай Рэспублікі, мастак лаканічна адказвае: “Проста не праспаць”. Як і сто гадоў таму, наш народ незаангажаваны ў нацыянальную ідэю, але тады знайшліся лідары, якія яго павялі.

Таму цяпер мы мусім годна адзначыць 100-гадовы юбілей незалежнасці. Так бы мовіць, яго “рэпетыцыю” аргкамітэт (у які ўваходзяць розныя культурныя, палітычныя, грамадскія дзеячы, арганізацыі і рухі) мяркуе правесці ўжо сёлета. Тыдзень таму ў Мінгарвыканкам даслалі паведамленне аб намеры ўскласці кветкі да будынка на Валадарскага, 9 25 сакавіка, дзе Рада БНР абвясціла яе незалежнасць.

“Прасіць дазволу на ўскладанне кветак мы не будзем, бо гэта выглядае дзіка і смешна,” – падкрэслівае Мікола Купава.

Пасля ўскладання кветак плануецца “народнае гулянне” ў размешчаным недалёка скверы Адама Міцкевіча. Праграма свята яшчэ распрацоўваецца, але арганізатары мяркуюць, што гэта будзе “прэлюдыя гукання вясны” як сімвал гукання беларускай ідэі. Плануецца, што на імпрэзе зачытаюць Трэцюю Устаўную грамату БНР, выступяць паэт Алесь Разанаў, бард Зміцер Захарэвіч і іншыя літаратары і выканаўцы, таксама будуць спевы і танцы. Зрэшты, на правядзенне гэтага мерапрыемства арганізатары ўсё ж папрасілі дазвол у гарадскіх уладаў, адказ павінны даць да 20 сакавіка.

“Палітычныя сілы 25 сакавіка робяць шэсце, ідуць да Купалы, а сюды (на Валадарскага. – ЕўраБеларусь.) – ніхто нават не заікнуўся. І прысвечана гэта будзе, хутчэй, дэкрэту аб дармаедах, а не Дню волі”, – заяўляе Мікола Купава і дадае, што аргкамітэт не будзе далучацца да запланаванага апазіцыяй шэсця.

Аднак сёлетнія мерапрыемствы будуць сціплымі, бо галоўныя ўрачыстасці плануюцца на 100-гадовы юбілей абвяшчэння незалежнасці БНР.

Найважнейшая задача цяпер – “легалізаваць” гістарычны будынак, у якім адбылася гэта падзея, бо пра яго мала хто ведае, лічыць Мікола Купава. На ім, на думку мастака, павінна быць мемарыяльная дошка, а таксама музей БНР. Ужо пасля сёлетняга Дня волі сябры аргкамітэту збіраюцца падаць заяўку на ўсталяванне мемарыяльнай дошкі на будынак. Таксама ў планах дамовіцца пра арэнду памяшкання тэатра Янкі Купалы, каб правесці ў ім сход. Ён адбудзецца ў любым выпадку, нават калі дазволу на арэнду тэатра не атрымаюць, адзначаюць арганізатары. 

Апроч таго аргкамітэт збіраецца заняцца перайменаваннем вуліцы Валадарскага ў гонар братоў Антона і Івана Луцкевічаў і правесці навукова-практычную канферэнцыю, прысвечаную юбілею.

“Мы павінны актыўна, смела сцвярджаць сваю пазіцыю і адзначаць свае святы, не чакаючы лепшых часоў. Канстатацыя, што ў нас ёсць нейкае мінімальнае адраджэнне – гэта ілюзія”, – перакананы Мікола Купава.

Другие новости раздела «Общество»

Праваабаронцы: Выдварэнне Алены Танкачовай з краіны – палiтычна матывавана
Праваабаронцы: Выдварэнне Алены Танкачовай з краіны – палiтычна матывавана
Пазбаўленне вядомай праваабаронцы права на ўезд у Беларусь цягам трох гадоў і адмова скарачэння гэтых тэрмінаў маюць палітычны падтэкст.
Обучение за рубежом: первые участники Erasmus+ делятся опытом и советами
Обучение за рубежом: первые участники Erasmus+ делятся опытом и советами
Программы Европейского Союза для беларусской молодежи открывают сегодня много возможностей учиться за рубежом. Как это работает, кто и с какими впечатлениями возвращается на родину?
Вольга Смалянка: Беларусь рэдка ідзе на вырашэнне пытанняў у плоскасці палітычных правоў
Вольга Смалянка: Беларусь рэдка ідзе на вырашэнне пытанняў у плоскасці палітычных правоў
Калі раней Беларусь спрабавала сыйсці ў галіну сацыяльных правоў і давала справаздачу па іх, цяпер такой магчымасці няма, бо зададзены канкрэтныя палітычныя пытанні.
"Дело "Белого легиона". Мы не должны молчать!
"Дело "Белого легиона". Мы не должны молчать!
У каждого человека в биографии найдется воспоминание о группе, коллективе, сообществе, которые оставили след на всю жизнь.
Мірныя сходы: ніякіх дазволаў, толькі паведамленні
Мірныя сходы: ніякіх дазволаў, толькі паведамленні
Як павінны дзейнічаць арганізатары акцый, улады і праваахоўнікі? Праваабаронцы ў Мінску абмеркавалі праблему свабоды сходаў і прапанавалі змены ў заканадаўства.
Слова як зброя: літаратары, філосафы і музыкі падтрымалі зняволеных патрыётаў (Фота і відэа)
Слова як зброя: літаратары, філосафы і музыкі падтрымалі зняволеных патрыётаў (Фота і відэа)
У кнігарні “ЛогвінаЎ” адбыўся інтэлектуальны марафон салідарнасці “РАЗАМ” з беларусамі, затрыманымі па так званай “справе патрыётаў”.
Антон Астаповіч: Пытанне мемарыяла ў Курапатах аўралам вырашыць не ўдасца
Антон Астаповіч: Пытанне мемарыяла ў Курапатах аўралам вырашыць не ўдасца
Улады гатовыя да дыялогу адносна мемарыялізацыі ўрочышча, а пераглядаць ахоўныя зоны не мае сэнсу.
Белорусы отмечают Пасху
Белорусы отмечают Пасху
В 2017 году дни празднования по Григорианскому и Юлианскому календарю совпадают, поэтому христиане всех конфессий отмечают Пасху одновременно 16 апреля.
Хто і як у Беларусі засвойвае "заходнія грошы" (Аўдыё)
Хто і як у Беларусі засвойвае "заходнія грошы" (Аўдыё)
На хвалях Радыё "Свабоды" абмяркоўваем, наколькі эфектыўная заходняя дапамога для Беларусі, хто бярэ пад кантроль "заходнія грошы" і ці зменяць рэпрэсіі ўладаў характар заходняй дапамогі.
“Як саркафаг накрыў атамны рэактар, так у Беларусі стаў саркафаг над думкамі, над сэрцам чалавека"
“Як саркафаг накрыў атамны рэактар, так у Беларусі стаў саркафаг над думкамі, над сэрцам чалавека"
Больш чым праз 30 год пасля чарнобыльскай катастрофы гэтую тэму працягваюць замоўчваць у Беларусі.
Павел Каралёў: Кожная гістарычная мясціна – як захапляльны раман
Павел Каралёў: Кожная гістарычная мясціна – як захапляльны раман
Вы ўпэўнены, што ведаеце свой горад/раён? А тое, што мінская ратуша згадваецца ў Конан-Дойля? Калі не, то абавязкова схадзіце на “Фэст экскурсаводаў”.
Былы старшыня Памежнага камітэта Леанід Мальцаў стаў прарэктарам
Былы старшыня Памежнага камітэта Леанід Мальцаў стаў прарэктарам
Былы старшыня Памежнага камітэта Леанід Мальцаў, вызвалены ад службы па ўзросце, стаў прарэктарам універсітэта МІПСА («МІТСО», раней Міжнародны інстутыт працоўных і сацыяльных адносінаў).
Мінінфармацыі абмежавала доступ да 11 інтэрнэт-рэсурсаў
Мінінфармацыі абмежавала доступ да 11 інтэрнэт-рэсурсаў
Міністэрства інфармацыі Беларусі абмежавала ў сакавіку гэтага года доступ да 11 інтэрнэт-рэсурсаў.
Владимир Мацкевич: Беларусским властям не удалось сломать формат переговоров
Владимир Мацкевич: Беларусским властям не удалось сломать формат переговоров
Нельзя трехсторонний формат переговоров с ЕС превращать в четырехсторонний: тогда гражданское общество потеряет свой голос.
Анархіст Дзмітры Паліенка асуджаны да 2 гадоў калоніі
Анархіст Дзмітры Паліенка асуджаны да 2 гадоў калоніі
У дачыненні да Паліенкі дзейнічаў прысуд аб пазбаўленні волі на 2 гады з адтэрміноўкай. Але суд перагледзеў меру стрымання.
Зміцеру Паліенку пагражае калонія
Зміцеру Паліенку пагражае калонія
У дачыненні да Зміцера Паліенкі дзейнічае прысуд аб пазбаўленні волі на 2 гады з адтэрміноўкай.
Мінкульт адмовіўся адмяняць пастанову, паводле якой БАЖ і ПЭН-цэнтр — не творчыя саюзы
Мінкульт адмовіўся адмяняць пастанову, паводле якой БАЖ і ПЭН-цэнтр — не творчыя саюзы
Паводле міністэрства, статус творчага работніка, члена творчага саюза, пацвярджаецца творчым саюзам у парадку, устаноўленым менавіта статутам творчага саюза.
И снова про доступное жилье: Лукашенко подписал указ о предоставлении жилья в лизинг
И снова про доступное жилье: Лукашенко подписал указ о предоставлении жилья в лизинг
Документ направлен на активизацию рынка жилой недвижимости и повышение доступности жилья для граждан.
Аляксандр Тамковіч: Калі б нехта сказаў, што мы будзем будаваць АЭС, я б адправіў яго да псіхіятра
Аляксандр Тамковіч: Калі б нехта сказаў, што мы будзем будаваць АЭС, я б адправіў яго да псіхіятра
12 красавіка ў Прэс-клубе а 17-ай гадзіне адбудзецца дыскусія "Чарнобыль: паміж мінулым і будучыняй" і прэзентацыя нямецкага перакладу кнігі “Філасофія дабрыні. Ад катастрофы – да сада надзеі”.
Поезда перестанут ходить в аэропорт Минска с 7 апреля‍
Поезда перестанут ходить в аэропорт Минска с 7 апреля‍
Временно отменены поезда из центра Минска в Национальный аэропорт.
Што не так у Беларусі з акадэмічнымі свабодамі і правамі студэнтаў?

Балонскія каштоўнасці ў нашай краіне не спяшаюцца рэалізаваць, а ўсё, што зроблена ў рэфармаванні сістэмы адукацыі, паступова пераўтвараецца ў анахранізм.

Социальная база программ трансформаций в Беларуси

Представляем вашему вниманию отчет по результатам социологического исследования "Социальная база программ трансформаций в Беларуси".

Беларусский тупик?

Начало апреля было ознаменовано не только страшным терактом в соседней России, но и существенными изменениями внешнеполитической обстановки.

"Дело "Белого легиона". Мы не должны молчать!

У каждого человека в биографии найдется воспоминание о группе, коллективе, сообществе, которые оставили след на всю жизнь.