Пятница 21 июля 2017 года | 07:38
  • бел / рус
  • eng

Турыстычная разынка, арт-цэнтр і дабрачынныя арганізацыі – мінчане ратуюць ад зносу пасёлак МТЗ

16.02.2017  |  Общество   |  Яўгенія Бурштын, ЕўраБеларусь,  
Турыстычная разынка, арт-цэнтр і дабрачынныя арганізацыі – мінчане ратуюць ад зносу пасёлак МТЗ Фота Службы інфармацыі "ЕўраБеларусі"

Падабаецца нам гэта ці не, але Мінск збольшага мае сацыялістычнае аблічча. Але нават і яго беларуская сталіца неўзабаве можа страціць.

З цягам часу наша сацыялістычнае мінулае становіцца своеасаблівай разынкай, і многія турысты адмыслова прыязджаюць паглядзець на савецкую архітэктуру сталіцы. Дарэчы, яна цяпер сапраўды, што называецца, у трэндзе: сёлета намінантам у Спіс сусветнай спадчыны ЮНЕСКА прапанавана аб’яднаная сацыялістычная забудова Берліна, Варшавы і Мінска.

У гэтым сэнсе жылы пасёлак Мінскага трактарнага завода як найлепш адлюстроўвае эпоху. Сапраўдны гігант, цэлы “горад у горадзе”, увасобленая мроя савецкіх архітэктараў аб ідэальным паселішчы, дзе ўсё прадумана да дробязяў.

Адзін з самых прыгожых дамоў пасёлка.

Служба інфармацыі “ЕўраБеларусі” пашпацыравала па ўтульных вулках Трактарагорада.

Будаўніцтва трактаразаводскага пасёлка ішло паралельна з узвядзеннем прамысловага волата МТЗ, якое пачалося ў 1946 годзе. Ад самага пачатку планавалася, што завод будзе прадпрыемствам усесаюзнага значэння і мусіць даць штуршок развіццю беларускай сталіцы. Адпаведна, і сам завод, і жылы пасёлак для трактарабудаўнікоў павінны былі заявіць усяму свету: вайна не выбіла з каляіны краіну Саветаў, дзяржава гатовая паўстаць ва ўсёй сваёй магутнасці і прыгажосці. Пафас гэтай ідэі падмацоўваўся і тым, што падпісаў праект забудовы пасёлка Зіновій Разэнфельд – аўтар Кутузаўскага праспекта ў Маскве. Адметна, што і сам завод, і яго пасёлак будаваліся нават хутчэй, чым цэнтральны праспект Мінска, бо краіну тэрмінова неабходна было забяспечваць тэхнікай.

Будынкі трактаразаводскага пасёлка маюць багатае архітэктурнае аздабленне.

Паводле задумы архітэктараў, адкрываецца пасёлак бульварам, названым у гонар яго першых насельнікаў – Трактарабудаўнікоў. Раней ён быў упрыгожаны скульптурнымі кампазіцыямі футбалістаў і дзяўчат, якія гуляюць у мяч. Уздоўж бульвара цягнулася цэлая паласа спартыўных пляцовак, і нават цяпер тут яшчэ ёсць стадыён і сапраўды ўнікальны аб’ект – пляцоўка для гульні ў гарадкі.

Стаханаўская вуліца.

Адна з цэнтральных вуліц пасёлка – Стаханаўская, выглядае як элітная (зрэшты, такое ўражанне пакідае ўвесь пасёлак з яго прасторнымі замкнёнымі дварамі і прагулачнымі зонамі, ляпнінай на дамах): малапавярховая забудова, пры гэтым тут ёсць усе неабходныя ўстановы – міліцыя, адрамантаваная лазня (цяпер — фізкультурна-аздараўленчы цэнтр), паліклініка, школа (цяпер там дом-інтэрнат), дзіцячы садок, крамы, сталовыя. Усё гэта завяршае задумку пасёлка як ідэальнага, “сонечнага” горада для камфортнага жыцця, дзе ўсё ёсць і які можа існаваць сам па сабе. 

Экскурсанты на фоне былой лазні, якую перарабілі пад фізкультурна-аздараўленчы цэнтр.

У адным з двароў па Стаханаўскай можна ўбачыць скульптуру – два медзведзяняці з бочачкай мёду. Калісьці гэтая кампазіцыя была ў складзе фантану, але цяпер яго ўжо няма. Затое мядзведзі (даўні сімвал Берліна) засталіся як напамін пра палонных немцаў, што, як і рабочыя, простыя савецкія грамадзяне, і зэкі таксама ўзводзілі дамы ў Трактарагорадзе. Немцаў паводле розных крыніц налічвалася ад дзвюх да пяці тысяч. Многія з іх засталіся жыць тут, завялі сем’і. А астатніх пасля адправілі ў Германію. Дарэчы, ёсць успаміны, што перад гэтым іх звадзілі ў оперны тэатр.

Дворык з медзведзянятамі выводзіць у былы Піянерскі сквер, дзе сёння стаіць царква – такое, канешне, немагчыма было ўявіць у часы пабудовы і росквіту Трактарагорада. Дарэчы, узвядзенне храма ў 1990-х гадах родніць пасёлак з яго “сабратам” у кракаўскім раёне Нова Хута (Новая Гута) – пасёлкам металургічнага камбінату, дзе таксама быў узведзены храм. Больш за тое, і час, і гісторыя, і нават прызначэнне будаўніцтва кракаўскага пасёлка супадаюць з нашым трактарным. Розніца хіба ў тым, што Нова Хута з’яўляецца гісторыка-культурнай каштоўнасцю і ахоўваецца дзяржавай.

Тыя ж экскурсанты на фоне былога дзіцячага садка, "равесніка" лазні. Яму пашанцавала менш, будынак хочуць знесці.

Так былы садок выглядае ўсярэдзіне.

Мінскі ж Трактарагорад дзяржава не тое што не ахоўвае, а ўжо колькі год імкнецца знішчыць і забудаваць шматпавярховікамі. Так па вуліцах Чабатарова, Шчарбакова, Клумава, Стаханаўскай адзінаццаць адселеных ужо двухпавярховікаў чакаюць зносу. Гэтыя дамкі сталічныя чыноўнікі назвалі “баракамі”, хоць некалі яны мелі чарапічныя дахі і ўсе выгоды, у тым ліку цэнтральнае ацяпленне.

Гэтыя дамкі падрыхтаваныя да зносу.

На думку краязнаўцаў Рамана Абрамчука і Паўла Каралёва, цэльнасць раёна ўяўляе сабой цікавы турыстычны кластар, які шматпавярховая забудова проста разбурыць. У адселеных жа двухпавярховіках могуць размяшчацца гарадок кінематаграфістаў, арт-цэнтр, мастацкія майстэрні, офісы дабрачынных арганізацый. Зацікаўленыя атабарыцца тут ужо ёсць, засталося толькі знайсці сродкі на рамонт і, бадай, самае складанае – пераканаць гарадскія ўлады ў каштоўнасці мясцовай забудовы. Дзеля гэтага актывісты ладзяць зборы подпісаў і накіроўваюць лісты ўладам з просьбай захаваць дамы. Любы ахвотны можа падпісаць петыцыю ў інтэрнэце ці прыйсці на адну з экскурсій, якія праходзяць у пасёлку кожныя выхадныя, каб даведацца шмат цікавостак пра Трактарагорад і паставіць свой подпіс за захаванне ўнікальнай гарадской забудовы.

Неабыякавыя мінчане стаяць у чарзе, каб падпісацца за захаванне пасёлка.

Другие новости раздела «Общество»

Дзеля выхаду да мора Беларусь гатовая ахвяраваць Палессем?
Дзеля выхаду да мора Беларусь гатовая ахвяраваць Палессем?
Эколагі і эканамісты пратэстуюць супраць будаўніцтва воднага шляху Е40, які злучыць Балтыйскае і Чорнае мора, прайшоўшы ўздоўж беларуска-ўкраінскай мяжы.
Валянціна Шаўчэнка: Сяброўка – карэнная канадка – сустракае мяне словамі “Добрай раніцы!”
Валянціна Шаўчэнка: Сяброўка – карэнная канадка – сустракае мяне словамі “Добрай раніцы!”
Сярод усіх прамоў дэлегатаў VII з’езду беларусаў свету, бадай, самай яскравай і запамінальнай стала прамова прадстаўніцы Згуртавання беларусаў Канады.
Уладзiмір Макей, “легіянеры” і прах княгіні Радзівіл: у Мінску прайшоў VII з’езд беларусаў свету
Уладзiмір Макей, “легіянеры” і прах княгіні Радзівіл: у Мінску прайшоў VII з’езд беларусаў свету
15 – 16 ліпеня ў Мінску праходзіў VII з’езд беларусаў свету, у якім узялі ўдзел 160 дэлегатаў з замежжа і 145 з Беларусі.
Беларусь на последнем месте по количеству НПО в странах Восточного партнерства
Беларусь на последнем месте по количеству НПО в странах Восточного партнерства
В сравнении с другими странами региона Восточного партнерства, в Беларуси насчитывается наименьшее число общественных организаций как в абсолютных цифрах, так и в пересчете на 100 тыс. населения.
Таццяна Вадалажская: Універсітэт больш не “вішанька” на “торце” адукацыйнай сістэмы
Таццяна Вадалажская: Універсітэт больш не “вішанька” на “торце” адукацыйнай сістэмы
Месца Універсітэту ў сучасным свеце кардынальна мяняецца. Як і з кім выбудоўваць стасункі падчас “дажджу інавацый”?
Об оргдеятельностой игре по разработке интерфейсов коммуникации в инновационных процессах
Об оргдеятельностой игре по разработке интерфейсов коммуникации в инновационных процессах
В мае 2017 года Летучим университетом была проведена организационно-деятельностная игра с целью нахождения стратегии устойчивой коммуникации между субъектами инновационной деятельности в Беларуси.
Як мы ўплываем на клімат? (Фота і аўдыё)
Як мы ўплываем на клімат? (Фота і аўдыё)
Вядучыя эксперты ў галіне клімата і энергетыкі сабраліся на адкрытай лекцыі-дыскусіі ў Мінску, каб абмеркаваць, як змяняецца клімат і якую ролю ў гэтым працэсе адыгрывае дзейнасць чалавека.
Елена Тонкачева: Оценке ПА ОБСЕ беларусской ситуации крайне не хватает вопроса АЭС
Елена Тонкачева: Оценке ПА ОБСЕ беларусской ситуации крайне не хватает вопроса АЭС
Резолюция «Положение в Восточной Европе» с критикой Азербайджана, Беларуси и России принята и является рабочим документом ПА ОБСЕ, несмотря на ее отсутствие в итоговой Минской декларации.
Электронный бюллетень Центра правовой трансформации "LawtrendMonitor", # 6, 2017
Электронный бюллетень Центра правовой трансформации "LawtrendMonitor", # 6, 2017
Центр правовой трансформации (Lawtrend) представляет выпуск Электронного бюллетеня LawtrendMonitor, # 6, 2017.
Эльжбета Смулкова: Важна будаваць адносіны не толькі паміж урадамі, але і паміж людзьмі
Эльжбета Смулкова: Важна будаваць адносіны не толькі паміж урадамі, але і паміж людзьмі
Сёлета спаўняецца 25 гадоў усталявання дыпламатычных адносін паміж Беларуссю і Польшчай. У Мінску адбылася сустрэча з першай амбасадаркай Польшчы ў Беларусі Эльжбетай Смулковай.
Взгляд беларусских правозащитников на правозащитную деятельность и вопросы сотрудничества
Взгляд беларусских правозащитников на правозащитную деятельность и вопросы сотрудничества
Представляем отчет по результатам исследования сектора правозащитных организаций и инициатив Беларуси.
Знос Асмалоўкі пад пытаннем: інвестара няма, а праект распрацаваны з парушэннямі
Знос Асмалоўкі пад пытаннем: інвестара няма, а праект распрацаваны з парушэннямі
Прэзентацыя праекта забудовы Асмалоўкі пераўтварылася ў балаган і патасоўку, людзі абураныя, што ім не далі выказацца, а грамадскія актывісты просяць адхіліць праект праз шэраг сур’ёзных парушэнняў.
Луч фонаря в темном подземелье
Луч фонаря в темном подземелье
Да, это я про Светлану Алексиевич. Талантливая, работоспособная, смелая, внимательная, скромная — у нее много достоинств.
"ANTI[GONE]". Как победить историю (Фото и видео)
"ANTI[GONE]". Как победить историю (Фото и видео)
13 июня в Музее-мастерской Заира Азгура в Минске в рамках проектного театра Центра "Арт Корпорейшн" состоялась премьера спектакля "ANTI[GONE]" режиссера Александра Марченко.
Как научить беларусов решать свои проблемы и предлагать инновации для человечества
Как научить беларусов решать свои проблемы и предлагать инновации для человечества
Государственная система образования перестала быть монополистом: людям уже нужно больше, чем корочка об окончании вуза.
Гражданское общество Беларуси: актуальное состояние и условия развития
Гражданское общество Беларуси: актуальное состояние и условия развития
Центр европейской трансформации подготовил аналитический обзор актуального состояния и условий деятельности организованного гражданского общества Беларуси.
Жарсці вакол Асмалоўкі: Не хочацца, каб Мінск згубіў яшчэ адно месца, па якія мы едзем у Вільню
Жарсці вакол Асмалоўкі: Не хочацца, каб Мінск згубіў яшчэ адно месца, па якія мы едзем у Вільню
Жарсці вакол лёсу сталічнай Асмалоўкі выклікаюць хвалю не толькі пратэстаў, але і крэатыву адносна развіцця квартала. Нечакана для ўсіх гэты раён стаўся месцам нараджэння грамадзянскай супольнасці.
Ветру хопіць усім. Энергетычная (р)эвалюцыя пачнецца з Наваградчыны (ФОТА)
Ветру хопіць усім. Энергетычная (р)эвалюцыя пачнецца з Наваградчыны (ФОТА)
Дакладней, ужо пачалася. 15 чэрвеня, у Міжнародны дзень ветру, таварыства “Зялёная сетка” арганізавала прэс-тур у Навагрудскі раён, дзе мы ўбачылі, як актыўна развіваецца ветраэнергетыка ў рэгіёне.
Возможности внедрения в регионах Беларуси механизмов обеспечения прав людей с инвалидностью
Возможности внедрения в регионах Беларуси механизмов обеспечения прав людей с инвалидностью
Центр европейской трансформации подготовил отчет по результатам исследования возможностей внедрения в регионах Беларуси механизмов для обеспечения реализации прав людей с инвалидностью.
Антычны тэатр.doc (Відэа)
Антычны тэатр.doc (Відэа)
Скульптуры правадыроў — як дэкарацыі для антычнай трагедыі. Спектакль "Антыгона" рэжысёра Аляксандра Марчанкі паказалі ў музеі Азгура.
"Повестка 50": от антисолидарности к взаимодействию

Что мешает формировать локальные повестки по реализации прав людей с инвалидностью в беларусских городах: недостаток ресурсов или традиционализм и "антисолидарность" местных сообществ?

Взгляд беларусских правозащитников на правозащитную деятельность и вопросы сотрудничества

Представляем отчет по результатам исследования сектора правозащитных организаций и инициатив Беларуси.

Беларусь на последнем месте по количеству НПО в странах Восточного партнерства

В сравнении с другими странами региона Восточного партнерства, в Беларуси насчитывается наименьшее число общественных организаций как в абсолютных цифрах, так и в пересчете на 100 тыс. населения.

Об оргдеятельностой игре по разработке интерфейсов коммуникации в инновационных процессах

В мае 2017 года Летучим университетом была проведена организационно-деятельностная игра с целью нахождения стратегии устойчивой коммуникации между субъектами инновационной деятельности в Беларуси.