Вторник 17 января 2017 года | 00:42
  • бел / рус
  • eng

"Белсат" і ЕГУ: падабенства непадобных

24.12.2016  |  Общество   |  Павел Баркоўскі, Лятучы ўніверсітэт,  
"Белсат" і ЕГУ: падабенства непадобных

Апошні тыдзень у беларускім медыяполі віруе тэма пазбаўлення фінансавання і магчымага закрыцця польскага беларускамоўнага тэлеканала "Белсат", які адмыслова арыентаваны на гледача з Беларусі.

Грамадская дыскусія спарадзіла дастаткова супрацьлеглыя думкі як наконт праекта "дэмакратычнага канала для Беларусі звонку" ўвогуле, так і наконт яго фармата, зместу і г.д. Відавочна, што для грамадскасці гэтыя пытанні з’яўляюцца дастаткова знакавымі і "пякучымі". І нездарма ў гэтым кантэксце раз-пораз мільгала згадка пра Еўрапейскі гуманітарны ўніверсітэт — іншы прыклад буйнога праекта для Беларусі, што робіцца за мяжой.

На мой погляд, іх сітуацыя ў вачах беларускага грамадства дастаткова сіметрычная і выглядае на базавы дэфіцыт даверу. Справа ў тым, што абодва гэтыя пачынанні, як бы яны крытычна адзін да аднога не ставіліся, маюць агульны стратэгічны план: арыентацыя на рэалізацыю вонкавых мэтаў тых структур, што іх фінансуюць, з мінімальным зваротам да грамадскай думкі дзеля высвятлення пазіцыі на свой конт ці наконт якасці ўласнай прадукцыі для таго ж грамадства. Адсюль ідзе навочнае грэбаванне крытычнымі заўвагамі ў свой бок ад прадстаўнікоў мясцовых НДА ці інтэлектуалаў, блогераў, журналістаў, невысокія выдаткі на падтрымку належнай рэпутацыі ў мэтавай аўдыторыі, праца на "справаздачнасць" перад вышэйшымі структурамі. Што не адмаўляе магчымасці "энтузіязму на месцах", там дзе падобныя праекты даюць абсяг свабоды для сваіх удзельнікаў.

Надзвычай крытычнае стаўленне грамадскасці да абедзвюх азначаных ініцыятыў можна патлумачыць дзеяннем наступных фактараў:

  1. Нам, беларускай грамадскасці, наогул патрэбны падобныя праекты (незалежнае еўрапейскага ўзроўню тэлебачанне, сучасны беларускі незалежны ўніверсітэт), але не ў прапанаваным фармаце — тут форма нібыта забівае змест і тады лепш, каб наогул такога не было, чым каб было як не належыць! Гэта ўстаноўка перфекцыянізму ў грамадскіх справах, што трымае пэўны стандарт: праект мусіць трымацца ідэалаў беларускай грамадскасці, а не вонкавых структур, інакш беларусам ён не патрэбны.
  2. Нам неабходны праект, які б чуйна рэагаваў на інтарэсы і патрэбы свайго грамадства. Адсюль перабольшана крытычная рэакцыя ў тыя нешматлікія часы, калі менеджары такіх праектаў наогул слухаюць медыяпрастору для атрымання зваротнай сувязі — нарэшце, з’явілася магчымасць камунікаваць і ўплываць хоць трохі. Гэта рызыкоўная гульня, бо праекты сапраўды могуць зняць з фінансавання, але спрацоўвае вышэйзгаданы перфекцыянізм: праект альбо працуе як належыць, альбо "ў паламаным выглядзе" ён нам не патрэбны зусім. Часам лепш нічога, чым "абы як".
  3. Мы наогул падазрона ставімся да структур з непразрыстым менеджментам. Што ЕГУ, што "Белсат" па зразумелых прычынах не спяшаюцца рабіць публічнай сваю кадравую, адміністрацыйную, фінансавую палітыку, і выяўляецца гэта толькі ў часе скандалаў ці крызісных момантаў. І тады прыгадваецца ўсё: і вялікая колькасць "варагаў" (палякаў ці літоўцаў у межах структур, што прымаюць рашэнні), і спрэчныя пытанні ў вызначэнні "беларускасці" самога праекта, неабходнасці рэалізацыі тых ці іншых ініцыятыў і закрыцця перспектыўных напрамкаў.
  4. Мы пачынаем паступова гартавацца ў якасці супольнасці, што ўсведамляе свае інтарэсы і адказнасць за грамадскія справы. Таму мы гатовы ўжо да сімвалічнага (пакуль яшчэ, на жаль, не фізічнага) перахопу падобных вялікіх праектаў, каб разумець іх не як справу знешняга маніпулятыўнага ўздзеяння на Беларусь, але як частку нашых уласных задач і мэтаў па развіцці супольнасці і краіны, частку супольнай дзейнасці і адказнасці за яе вынікі.
  5. Мы, нарэшце, пачынаем камунікаваць паміж сабой па пытаннях, што ёсць добрым ці благім для стратэгічнага развіцця нацыі і краіны, і гатовыя тое рабіць у публічнай прасторы. Гэта таксама адзнака паўставання пачуцця грамадскай адказнасці за сваё і грамадскае жыццё.

Адсюль можна зрабіць агульную выснову: чым больш беларусы абмяркоўваюць падобныя з’явы, тым больш шанцаў, што прыйдзе тое заўтра, калі ад слоў мы зможам перайсці да справы. І не толькі крытыкаваць існуючае, што робяць за нас, але супольна рабіць нешта грамадска значнае, і рабіць яго так, як адпавядае актуальным і стратэгічным патрэбам самой беларускай грамадскасці.

Тэкст упершыню быў апублікаваны ў блоге Паўла Баркоўскага ў Фэйсбуку:

Другие новости раздела «Общество»

Беларусь возвращает пограничный контроль на российский границе?
Беларусь возвращает пограничный контроль на российский границе?
Туристы сообщают, что видели стационарные контрольные пункты в Мстиславском районе.
Мининформации ограничило доступ к ряду интернет-ресурсов
Мининформации ограничило доступ к ряду интернет-ресурсов
Министерство информации Беларуси ограничило доступ к интернет-ресурсам, размещавшим ненадлежащую рекламу.
Валютныя ўклады жыхароў Беларусі за 2016 год скараціліся на $700 млн
Валютныя ўклады жыхароў Беларусі за 2016 год скараціліся на $700 млн
Па стане на 1 студзеня 2017 года тэрміновыя валютныя ўклады насельніцтва склалі 6 млрд 998,9 млн долараў.
Более170 биатлонистов требуют принять меры против российских спортсменов
Более170 биатлонистов требуют принять меры против российских спортсменов
Более 170 биатлонистов из разных стран мира подписали письмо Международному союзу биатлонистов.
ЕС дасць Беларусі грошы на будаўніцтва цэнтраў размяшчэння мігрантаў
ЕС дасць Беларусі грошы на будаўніцтва цэнтраў размяшчэння мігрантаў
Цягам бліжэйшых некалькіх гадоў у Беларусі за грошы Еўрасаюза будуць пабудаваныя некалькі цэнтраў размяшчэння мігрантаў.
Мечта и фантазия о парламентской республике
Мечта и фантазия о парламентской республике
Диктатура — это плохо, диктатура — это очень плохо.
Камітэт у абарону журналістаў заклікаў улады Беларусі вызваліць блогера Лапшына
Камітэт у абарону журналістаў заклікаў улады Беларусі вызваліць блогера Лапшына
Блогер з грамадзянствам Ізраілю і Расіі Аляксанр Лапшын быў затрыманы ў Мінску 14 снежня як асоба, абвешчаная ў міжнародны вышук.
Завтра в Беларуси - снег и гололедица
Завтра в Беларуси - снег и гололедица
16 января в отдельных районах Беларуси ожидается кратковременный снег.
500-годдзе беларускай ідэнтычнасці
500-годдзе беларускай ідэнтычнасці
Францыск Скарына стварыў магутны імпульс для фармавання сваёй краіны, але і да сёння распачаты першадрукаром працэс нацыятворчасці незавершаны.
Интерактивная карта неблагоприятных и опасных явлений дополнена новым функционалом
Интерактивная карта неблагоприятных и опасных явлений дополнена новым функционалом
Новое развитие получил совместный проект Беларусского Красного Креста и МЧС.
В ближайшие дни температура не опустится ниже -10°С
В ближайшие дни температура не опустится ниже -10°С
15 января Беларусь останется в поле пониженного атмосферного давления и под влиянием малоактивных фронтальных систем.
Повестка дня для Беларуси на 2017 год антикоммунизма
Повестка дня для Беларуси на 2017 год антикоммунизма
Хлопушки, фейерверки, танцы, тосты закончились. Как у кого, а у меня наступил Год антикоммунизма.
Лукашэнка зацвердзіў план падрыхтоўкі законапраектаў на 2017 год
Лукашэнка зацвердзіў план падрыхтоўкі законапраектаў на 2017 год
У адпаведнасці з дакументам, у Палату прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу будуць падрыхтаваныя і ўнесеныя праекты 33 законаў.
В Беларуси проходит акция "Птушкі ля кармушкі"
В Беларуси проходит акция "Птушкі ля кармушкі"
Цель акции – напомнить всем, как важно подкармливать птиц в холода, когда найти корма под снегом – непростая задача, к тому же зимой нужно больше энергии на обогрев, а значит и еды.
Андрэю Бандарэнку пагражае яшчэ 2 гады турмы
Андрэю Бандарэнку пагражае яшчэ 2 гады турмы
Зняволенаму праваабаранцу Андрэю Бандарэнку прад'яўлена новае абвінавачванне па артыкуле 411 Крымінальнага кодэксу – злоснае непадпарадкаванне патрабаванням адміністрацыі папраўчай установы.
«Правозащитники против пыток» представили «картину» мест содержания административно арестованных
«Правозащитники против пыток» представили «картину» мест содержания административно арестованных
Учитывая абсолютную закрытость изоляторов временного содержания и центров изоляции правонарушителей, правозащитник осуществили мониторинг через анкетирование лиц, отбывших аресты.
"Граффитисты" проиграли суд Следственному комитету
"Граффитисты" проиграли суд Следственному комитету
Суд Партизанского района Минска отказал в удовлетворении иска фигурантам "дела граффитистов" о защите чести и достоинства.
Минтруда пояснило, что считает тяжелой ситуацией для освобождения от уплаты "налога на тунеядцев"
Минтруда пояснило, что считает тяжелой ситуацией для освобождения от уплаты "налога на тунеядцев"
Человек с такой ситуацией «может обращаться в местные советы депутатов или в исполкомы, если им делегировано право предоставления льготы по выплате сбора на финансирование госрасходов».
Прафсаюзы пачынаюць збор подпісаў за адмену дэкрэта аб “дармаедах”
Прафсаюзы пачынаюць збор подпісаў за адмену дэкрэта аб “дармаедах”
“Калі ўлады не адрэагуюць на нашу ініцыятыву, пакідаем за сабой права на калектыўныя дзеянні”, – кажа кіраўнік прафсаюза РЭП Генадзь Фядыніч.
Почти 25.000 беларусов признали себя тунеядцами
Почти 25.000 беларусов признали себя тунеядцами
Около 24.000 человек уплатили сбор на финансирование госрасходов, сообщил на брифинге начальник главного управления налогообложения физических лиц МНС Михаил Рассолько.
Уладзімір Дунаеў: Дарожная карта ў сферы  вышэйшай адукацыi можа не быць выканана

Для мабілізацыі адукацыйных рэформ у Беларусі неабходна, каб загучаў голас грамадскасці.

«Правозащитники против пыток» представили «картину» мест содержания административно арестованных

Учитывая абсолютную закрытость изоляторов временного содержания и центров изоляции правонарушителей, правозащитник осуществили мониторинг через анкетирование лиц, отбывших аресты.

Владимир Мацкевич: Беларусь остается «ментально советской» страной (Аудио)

8 декабря 1991 года в охотничьей резиденции Вискули в Беловежской пуще была поставлена точка в истории Советского Союза.

Мечта и фантазия о парламентской республике

Диктатура — это плохо, диктатура — это очень плохо.