Суббота 24 августа 2019 года | 02:29
  • бел / рус
  • eng

Касцёл у Лучаі адзначыў 250-годдзе (фота)

24.07.2016  |  Общество   |  Служба iнфармацыi «ЕўраБеларусi»,  
Касцёл у Лучаі адзначыў 250-годдзе (фота) Фота: Служба інфармацыі "ЕўраБеларусі"

Храм Св. Тадэвуша за апошнія шэсць год стаў сапраўдным цэнтрам беларускасці – штомесяц тут ладзяцца фэсты, удзел у якіх – гонар як для мясцовых, так і сталічных артыстаў.

Пробашч Лучайскага касцёла, ксёндз Мікалай Ліпскі, можна сказаць, мясцовы – ён паходзіць з суседняй з Паставамі Шаркоўшчыны. Імша, зразумела, на мове, але, акрамя гэтага, ксёндз ужо некалькі год запар ладзіць фэсты з розных нагод, якія пакрысе пераўтварылі вёсачку Лучай у стрыжань мясцовага культурніцкага жыцця. 23 ліпеня, у дзень Св. Ганны, касцёл святкаваў 250-годдзе заснавання.

Тутэйшы маёнтак у 1731 годзе набыла Эльжбета Агінская-Пузыня, блізкім сваяк якой - знакаміты кампазітар Міхал Клеафас Агінскі. Хоць і не пацверджана дакументальна, але ўсе ў Лучаі ўпэўнены, што аўтара знакамітых паланэзаў часта бываў тут. Дык і як не бываць у сваячкі, якая так апекавалася культурай ды навукамі, што згадваецца самім Адамам Міцкевічам у паэме "Пан Тадэвуш". Вось што кажа адзін з герояў пан Падкаморы:

«...Я сам у курсе

Астранамічных ведаў быў у бурсе

Галоўнай школы ў Вільні. Там за сродкі

Пузынінай, багатай патрыёткі,

Мы мелі тэлескоп (усе выдаткі

Былі збалянсаваны за падаткі

З двухсот двароў халопскіх — з рук у рукі),

Падтрымлівала пані храм навукі».

Каменны двухвежавы езуіцкі касцёл у Лучаі заснаваны ў 1766 годзе. Канчаткова ён быў пабудаваны ў 1776 годзе пры Тадэвушу Агінскім па праекце італьянскага архітэктара Карла Спампані.

Храм уяўляе сабой традыцыйную для езуіцкага храма крыжовую базыліку са «схаваным» купалам (звонку купал цалкам схаваны пад двухсхільным дахам). У 1811 годзе ў касцёле быў усталяваны арган, які дзейнічае і зараз.

Унутры касцёла захаваліся фрагменты арыгінальнага роспісу ў стылі грызайль (імітацыя скульптурных кампазіцый), выкананага вядомым мастаком таго часу, Казімірам Анташэўскім. Гэты ж мастак выканаў роспіс касцёла ў Будславе і Кафедральнага касцёла ў Менску.

Лічыцца, што касцёл святога апостал Тадэвуша ў Лучаі пабудаваны ў стылі «барочнага класіцызму». Гэты храм – апошні помнік езуіцкага манументальнага дойлідства, узвядзенне якога было завершана ўжо пасля выгнання ордэна езуітаў з Вялікага Княства Літоўскага.

Касцёл дзейнічаў і пасля Другой Сусветнай вайны. У 1971 годзе Саветы пераўтварылі касцёл у калгасны склад. Адрадзіў Лучайскі касцёл у 1985 годзе старшыня калгаса імя Суворава (да якога далучылі Лучай) – Алег Валадзько. Ім было аддадзена распараджэнне спыніць функцыянаванне склада, ён жа дамогся прызнання касцёла помнікам архітэктуры з наступнай рэстаўрацыяй. У 1990 годзе Рыма-Каталіцкі Касцёл на Беларусі атрымаў ужо адрэстаўраваную святыню.

Фэсты, што ладзіць пробашч Мікалай Ліпскі, хутка набылі папулярнасць. На нумарах машын, што запаўняюць падчас святаў невялічкі Лучай, прадстаўлены амаль усе рэгіёны Беларусі.

«Атрымоўваецца тое, што робіцца ад сэрца. З Божай дапамогай і дапамогай тых людзей, што падтрымліваюць – можна зрабіць шмат, - кажа ксёндз Мікалай Ліпскі. - Змены ёсць і ў мысленні людзей, і ў стаўленні да сваёй культуры, да сваёй тоеснасці. Малымі крокамі, але ідзецца наперад».

Паводле пробашча, прозвішча даўнейшых уладальнікаў Лучая – Агінскіх - «накладае адказнасць: каб захаваць такую спадчыну і перадаць яе далей таксама».

На Лучайскіх фэстах праблем з выступамі, як у сталіцы, Лявон Вольскі не мае. Гэтым разам публіка пачула лепшае з «Народнага альбому», хіты «Крамбамбулі» і культавую «Тры чарапахі». «У нас песні нічога супраціўнага з Касцёлам не маюць, шчыра кажучы. Так што мы можам любую песню сваю спяваць – і не думаю, што для Касцёла гэта будзе вельмі кепска», - Лявон Вольскі не бачыць супярэчнасцяў паміж рок-канцэртам і фэстам пры касцёле.

Ён задаволены: «Па-першае, тут з кожным годам усё болей і болей людзей, гэта вельмі цікава і добра, нам нават няма дзе запаркавацца. Па-другое, публіка вельмі цёплая, па-добраму правінцыйная: напрыклад, я на апошнім канцэрце таксама запрашаў дзяўчат рабіць падпеўкі на сцэне – і было досыць цяжкавата ў сталіцы, а тут яны адразу ж уключыліся ў тэму і спакойна ўсё гэта адбылося».

Вольскі з камандай патрапіў у Лучай адразу з «Басовішча», што ладзіцца пад Беластокам. Дух «Народнага альбома» як ніколі пасаваў да маршрута: «Мы праехаліся ад Бераставіцы вось да Лучая – і паўсюль было гэта заходнебеларускае мястэчка. Вельмі цікавы досвед – паездка да паўночнага захаду, безумоўна, дух гэты тут застаўся, ён адчуваецца, ды і відаць гэта ўсё адразу па людзях, якія прыйшлі сюды».

Лідэр гурта «Рэха» Андрусь Такінданг тут часты госць: «У Лучаі адбываюцца фэсты штомесяц – і гэта вельмі добра, бо людзі ўжо ведаюць, што будзе Імша святая, будзе канцэрт, будзе беларуская мова. Чалавек прызвычайваецца да музыкі, спадзяюся, добрай, да таго, што ёсць куды выйсці, жыць не толькі нейкімі паўсядзённымі клопатамі і праблемамі, але раз на месяц атрымаць свята. Гэта – цудоўна. Пераважная колькасць выканаўцаў – беларускамоўныя, і ксёндз Мікалай, наколькі я ведаю, звяртаецца да артыстаў, каб яны ўключалі ў рэпертуар беларускія песні. І таму свята набывае не толькі рэлігійнае, але і важнае агульнакультурнае значэнне».

Ухваляе традыцыю, якой ужо шэсць год, і дапаможны біскуп Мінска-Магілёўскай архідыяцэзіі Аляксандр Яшэўскі: «Я належу да манаскай супольнасці, якую заснаваў Св.Ян Боска (ордэн салезіянцаў - «ЕўраБеларусь».), ён прысвяціў усё сваё жыццё моладзі, і ён асабліва любіў прыдумляць розныя святы, фэсты дзеля таго, каб маладога чалавека навучыць добра бавіць свой час. Ён казаў: рабіце ўсё – толькі не грашыце. Таму я лічу, што калі мы ўмеем ствараць з парафіі сям'ю, якая збіраецца на малітве, на эўхарыстыі, а таксама потым можа падзяляць такі вось момант як канцэрт, фэст, размову паміж сабой – гэта ўсё служыць толькі для супольнага абагачэння, да аб'яднання людзей. Гэта вельмі добрая ініцыятыва».

Наступны фэст у Лучаі адбудзецца ў жніўні. Нагода – пачатак новага навучальнага года.

Другие новости раздела «Общество»

Мониторинг реализации Конвенции ЮНЕСКО об охране разнообразия форм культурного самовыражения (2019)
Мониторинг реализации Конвенции ЮНЕСКО об охране разнообразия форм культурного самовыражения (2019)
Представляем отчет по результатам второго комплексного исследования-мониторинга реализации Республикой Беларусь Конвенции ЮНЕСКО об охране и поощрении разнообразия форм культурного самовыражения.
Улад Вялічка: Я з цеплынёй і павагай узгадваю 10 год у "ЕўраБеларусі". Гэта было варта і годна!
Улад Вялічка: Я з цеплынёй і павагай узгадваю 10 год у "ЕўраБеларусі". Гэта было варта і годна!
Ад учорашняга дня Улад Вялічка сыйшоў з пасады генеральнага дырэктара Міжнароднага кансорцыума "ЕўраБеларусь", але шэрагаў сябраў арганізацыі ён не пакідае.
Мацкевич: В Беларуси есть подготовка кадров, воспитание и обучение, но образования как такового нет
Мацкевич: В Беларуси есть подготовка кадров, воспитание и обучение, но образования как такового нет
Образование в Беларуси не меняется, потому что государство заинтересовано в дешевой и в меру грамотной рабочей силе.
Владимир Мацкевич: Ежедневный плебисцит беларусской нации должен продолжаться и развиваться
Владимир Мацкевич: Ежедневный плебисцит беларусской нации должен продолжаться и развиваться
11 марта 1882 года в Сорбонне Эрнест Ренан прочел свою знаменитую лекцию "Что такое нация".
Владимир Мацкевич: Нация — множество всех людей с одинаковым государственным паспортом
Владимир Мацкевич: Нация — множество всех людей с одинаковым государственным паспортом
Я знаю, что такое национальная валюта, но не знаю, что такое национальный характер.
Культурная политика как фактор развития (Фото)
Культурная политика как фактор развития (Фото)
В Беларуси есть цензура и не соблюдаются авторские права, а Кодекс о культуре направлен прежде всего на ее контроль, а не на развитие.
Татьяна Водолажская: Беларусам не свойственно рефлексировать свои эмоции и рассказывать о них
Методолог Мацкевич: "Чернобыльский шлях" нужно сохранить, отвязавшись от протестов (Видео)
Методолог Мацкевич: "Чернобыльский шлях" нужно сохранить, отвязавшись от протестов (Видео)
Три десятка лет истории проведения "Чернобыльского шляха", приуроченного к годовщине катастрофы на Чернобыльской АЭС, делают его культурным достоянием Беларуси.
Владимир Мацкевич: Я — философ и методолог
Владимир Мацкевич: Я — философ и методолог
Философия — это то, чем я занимаюсь.
Пять самых актуальных задач, которые стоят перед беларусским обществом и нацией
Пять самых актуальных задач, которые стоят перед беларусским обществом и нацией
Как-то политолог Павел Усов написал: "Тема выборов уже стала проблемой не политической, а философской. Проблемой мировоззренческой. В спорах сталкиваются не практические, а ценностные системы".
Доступность публичных пространств и мероприятий в Минске: оценка состояния и перспективы изменений
Доступность публичных пространств и мероприятий в Минске: оценка состояния и перспективы изменений
Проект "Живая Библиотека" представил отчет по результатам пилотного исследования "Доступность публичных пространств и мероприятий в Минске: оценка состояния и перспективы изменений".
Оксана Шелест: Еще рано говорить о партнерских отношениях структур гражданского общества и власти
Оксана Шелест: Еще рано говорить о партнерских отношениях структур гражданского общества и власти
30 января 2019 года в Гомеле прошел информационный день программы ЕС "Восточное партнерство".
Ребята с нашего двора. Как Осмоловка избежала сноса и станет ли она образцом городского активизма
Ребята с нашего двора. Как Осмоловка избежала сноса и станет ли она образцом городского активизма
Четыре года борьбы за Осмоловку ее жителей и активистов принесли победу: первый послевоенный микрорайон Минска сносить не будут.
Владимир Мацкевич: У каждого есть возможность внести свою лепту в общее дело
Владимир Мацкевич: У каждого есть возможность внести свою лепту в общее дело
Беларусский философ и методолог Владимир Мацкевич в своем блоге в Фейсбуке поделился размышлениями, которые озаглавил "О правилах поведения".
Ці выратуе дэпалітызацыя і дыялог з уладамі грамадзянскую супольнасць Беларусі? (Фота)
Ці выратуе дэпалітызацыя і дыялог з уладамі грамадзянскую супольнасць Беларусі? (Фота)
Старшы аналітык Цэнтра еўрапейскай трансфармацыі Аксана Шэлест тлумачыць, "што можа развіць і забіць" грамадзянскую супольнасць Беларусі.
Спор философа с Богом за Беларусь
Спор философа с Богом за Беларусь
"Бороться с Богом мне незачем, а вот поспорить за Беларусь — есть повод", — пишет философ и методолог Владимир Мацкевич.
До Киева не доведет. Почему нет связи между языком и готовностью бороться за независимость страны
До Киева не доведет. Почему нет связи между языком и готовностью бороться за независимость страны
Большинство беларусов считают свою страну самодостаточной — вне зависимости от того, на каком языке говорят. И уверены, что она должна оставаться независимой.
Публичная встреча с Адамом Михником "[Не]своя страна" (Видео)
Публичная встреча с Адамом Михником "[Не]своя страна" (Видео)
17 декабря 2018 года в Минске Летучий университет и Галерея TUT.BY провели публичную встречу с легендарным польским диссидентом, общественным деятелем и журналистом Адамом Михником.
Уладзімір Мацкевіч: Каля ста чалавек кожны год вучыцца ў беларускім Лятучым універсітэце (Аўдыё)
Уладзімір Мацкевіч: Каля ста чалавек кожны год вучыцца ў беларускім Лятучым універсітэце (Аўдыё)
Адукацыйная пляцоўка была створана на ўзор Лятучага ўніверсітэта, які пад канец 1970-х гадоў дзейнічаў у Польшчы.
Электронный бюллетень Центра правовой трансформации "LawtrendMonitor", # 12, 2018
Электронный бюллетень Центра правовой трансформации "LawtrendMonitor", # 12, 2018
Центр правовой трансформации (Lawtrend) представляет выпуск Электронного бюллетеня LawtrendMonitor, # 12, 2018.
"Повестка 50": история одной кампании

Общественная кампания по реализации принципов Конвенции ООН о правах людей с инвалидностью подводит итоги и намечает новые горизонты.

Мониторинг реализации Конвенции ЮНЕСКО об охране разнообразия форм культурного самовыражения (2019)

Представляем отчет по результатам второго комплексного исследования-мониторинга реализации Республикой Беларусь Конвенции ЮНЕСКО об охране и поощрении разнообразия форм культурного самовыражения.

Улад Вялічка — пра ўдзел Беларусі ва Усходнім партнёрстве: трэба больш жадаць і намагацца большага

10 год удзелу Беларусі ва Усходнім партнёрстве. Што гэта дало нашай краіне? Як складваліся адносіны з ЕС? Якімі магчымасцямі Беларусь да гэтага часу не скарысталася? Чаго чакаць надалей?

Перспективы политического протеста в России: эскизный набросок

Нельзя понять анатомию человека, основываясь исключительно на анатомии обезьяны. Человек продвинулся в своей эволюции куда дальше.