Воскресенье 24 июня 2018 года | 08:05
  • бел / рус
  • eng

Квіткі на "Тытанік" і падкоп пад будынак, якога няма

20.05.2015  |  Общество   |  Алена Барэль, ЕўраБеларусь,  
Квіткі на "Тытанік" і падкоп пад будынак, якога няма

Універсітэт мусіць быць посткласічным і максімальна гнуткім, бо пакуль мы будзем адбудоўваць класічныя ўзоры, новая генерацыя пойдзе да тых, хто прапануе ім поспех на рынку працы, лічыць эксперт.

"ЕўраБеларусь" працягвае публікаваць меркаванні прадстаўнікоў акадэмічнай супольнасці, большасць якіх днямі прысутнічалі на нарадзе грамадскіх аб’яднанняў датычна стварэння нацыянальнага ўніверсітэта.

Сёння сваімі думкамі дзеляцца сябры Беларускага калегіума - доктар тэалогіі і філасофіі, багаслоў і бібліст Ірына Дубянецкая, а таксама культуролаг, кінакрытык, кандыдат філасофскіх навук Максім Жбанкоў

І. Д.: - Мы жывем у час сусветнага крызіса ўніверсітэтаў і вышэйшай адукацыі. У нас ужо ёсць адзін галоўны ўніверсітэт, які сапраўды выконвае нейкія творчыя функцыі. У кожным выпадку, зрабіць яшчэ адзін універсітэт - нацыянальны - будзе на карысць, але праекты будуць абсалютна розныя. Калі казаць, што нешта робіцца ў гэтым напрамку, то калегіум працуе ўжо 17 гадоў. Напрыклад, галоўная акадэмічная падзея года - кангрэс даследчыкаў у Коўна - збірае самую вялікую колькасць людзей, якія гавораць па-беларуску: 400 чалавек у адным месцы аданачасова. Такога нідзе ніколі не было, а гэта зрабілі выпускнікі Беларускага калегіума.

Пяць гадоў Лятучы ўніверсітэт абмяркоўвае пытанне нацыянальнага вну. Галоўнае ў абмеркаваннях тое, што ўніверсітэты, якія былі да гэтага, сябе зжылі. Мы гэта бачым па Балонскім працэсе, які цалкам пайшоў на маркетызацыю, на тое, што чалавек рыхтуецца да рынку працы. А гэта задача зусім адрозніваецца ад іншай - быць тымі, хто трансфармуе сітуацыю ў краіне. Гэта зусім розныя задачы. І ў тым, і ў другім выпадку ўніверсітэт заўсёды - гэта не тое, што куе кадры для кагосьці і чагосьці, а гэта, перш наперш, супольнасць мысляроў, якія ў ім працуюць і штосьці трансфармуюць. І тады студэнты - гэта не самамэта, а частка працэсу.

Скажам, чым займаецца класічны ўніверсітэт: яго выкладчыкі даюць базавую, значную і вельмі важную інфармацыю. Сёння любы са слухачоў дастане з кішэні свій гаджэт і прачытае інфармацыю. Цяпер цалкам змяніліся ўмовы, задачы адукацыі. Мы гэтага яшчэ не адчуваем, таму што мы - гадаванцы класічнай ўніверсітэцкай сістэмы. І адзінае самае разумнае, што мы можам зрабіць - зразумець, што свет ужо іншы, і адукацыя іншыя. І гэта трэба абгаворваць.

Фота Службы інфармацыі "ЕўраБеларусі"

Калі мы хочам рабіць сапраўды нейкія нацыятворчыя ўстановы, то без хаця б рамачнай канцэпцыі, інтэлектуальнай, нават няма сэнсу за гэта брацца. Калі мы хочам проста зрабіць што-небудзь добрае беларускае з наяўнымі сіламі, гэта можна, гэта будзе вельмі добра. Але гэта цалкам розныя ўзроўні мыслення, арганізацыі, патрабаванняў і адказнасці.

М. Ж.: - А як асабіста вы гэта бачыце, які з варыянтаў больш рэальны?

І. Д.: - У нас няма ўніверсітэта. З тым, што зараз Уладзімір Мацкевіч кажа пра гэта, нельга не пагадзіцца. У Беларусі няма ўніверсітэта - няма нацыятворчай, інтэлектуальнай, акадэмічнай супольнасці. І, канешне, яе рабіць трэба. Калегіум маленькі-маленькі, і ён гэта робіць, але ў яго сілы вельмі маленькія. Лятучы ўніверсітэт таксама робіць тое, што можа. Усе мы штосьці робім. І мы тут абмяркоўвалі, наколькі можам аб’яднацца. Мы ўсе кампліментарныя - робім тую самую справу, але заходзім з розных бакоў. Універсітэт, можа быць, тое, што з усіх бакоў і заходзіць. Але мы не можам кагосьці капіяваць, бо ўсе сарбоны, кембрыджы, оксфарды скончыліся, гэта ўсё адыйшло ў тым выглядзе, у якім яно было ад Сярэднявечча.

Яны цяпер усе трансфармуюцца. Асноўная трансфармацыя - скарачэнне адукацыі, яе маркетызацыя і прафесіяналізацыя. Гэта патоне. Ісці зараз гэтым шляхам - купляць квіткі на "Тытанік".  

Ісці трэба па перспектыве, якую мы можам сабе ўявіць і рабіць пад яе ідэал, а не пад наяўныя магчымасці. І тады наяўныя магчымасці падцягваць пад ідэал. Усё залежыць ад таго, што мы можам, чаго хочам і якія ідэі маем.

Калі проста зрабіць яшчэ адзін універсітэт акрамя ЕГУ, а ён быў некалькі гадоў супер-пляцоўкай, гэта таксама будзе добрая і карысная рэч. Але гэта будзе яшчэ адна з пляцовак, дзе можна штосьці рабіць, бо тое, што мы робім у Беларусі, адбываецца праз сілу, насуперак уладам. Ну, гэта ўсе мы ведаем.

М. Ж.: - Я не тэарэтык адукацыі, я практык - больш за двадцаць год выкладаю з пераменным поспехам і ў розных месцах, але тым не менш. Новая інстытуцыя не мусіць паўтараць памылак папярэдніх. У тым самым ЕГУ мы маем відавочна праблемныя кропкі, якіх варта пазбягаць. Звярніце ўвагу, з самага пачатку абмеркавання місіі ўніверсітэта першае пытанне было "А давайце акрэслім паняткі?". Як на мяне, гэта абсалютна не працуе ў нашай сітуацыі. Мы зноў пачынаем падзяляць суразмоўцаў на тых, хто разумее "правільна" і тых, хто "няправільна".

Мне падаецца слушнай агульная фармуліроўка, якую агучыў спадар Алег Трусаў: павінна з’явіцца тое, што працуе на краіну для таго, каб аб’яднаць сапраўды разнастайныя адукацыйныя праекты ў межах агульнай мэты. Пакуль гэтага хопіць.

Добра, што мы па-рознаму гэта бачым. Галоўнае, каб усё тое, што мы рабілі, працавала на краіну. Так, гэта гучыць абстрактна, але практыка падзеліць на тых, хто мае рацыю, хто слушна працуе, і хто не. Такім чынам, я бы не спрачаўся з нагоды тэрміналогіі. Самае памылковае, што мы можам зараз зрабіць, гэта пачаць тое, што рабілі ў дзяржаўнай сістэме адукацыі, а потым зрабілі ў ЕГУ: адбудоўваць вертыкаль улады. Я маю на ўвазе вертыкаль у кіраўнічым сэнсе, і ў сэнсе адукацыйным.

Вертыкальная адукацыя - гэта трансляцыя "праўды". Гэта смерць. Гэта насамрэч таталітарная сістэма адукацыі, тое, дзякуючы чаму мы маем у краіне тое, што маем. І гэта мае асабістае галоўнае пытанне да ЕГУ, які насамрэч фактычна вырабляе не грамадзян для новай свабоднай краіны, а канфармістаў празаходняй арыентацыі. І вось гэта - самае недаравальнае, гэта мой асабісты рахунак да гэтай структуры.

Таму трэба дакладна разумець: зараз мы не дзелім уладу. Мы не адсочваем "правільных" і "няправільных". Самае карыснае, што мы можам зараз зрабіць, гэта, па-першае, пагадзіцца з тым, што ёсць праблема, і, па-другое, паспрабаваць разам знайсці рашэнне. Не дзяліць партфель, не змагацца са сваімі!

Фота Службы інфармацыі "ЕўраБеларусі"

Мяне вельмі збянтэжыла, калі яшчэ нічога няма, толькі была агучана ідэя нацыянальнага ўніверсітэту, адразу пачалося "змаганне": чаго гэтага не варта рабіць, чаму гэтага не можа быць і чаму гэта будзе замінаць іншым. Спадарства, давайце разумець, на каго мы працуем: на сябе ці на краіну?

То бок, я лічу абсалютна неслушнай стратэгію, маўляў, нельга так рабіць. Мы ізноў пачынаем вайну. Яшчэ нічога не зрабілі, а ўжо пачынаецца маразм, ужо пачынаюць падкапваць гэты віртуальны будынак. Ды ня трэба! Давайце разам папрацуем!

Трэба зразумець, што мы адзін аднаму не замінаем. Мы - розныя, дзякуй Богу, з розным разуменнем патрыятызму, з розным стаўленнем да ўлады і гэтак далей. Але ж мы ўсе аднолькава любім краіну. Я запрашаю паспрабаваць рабіць посткласічны нацыянальны ўніверсітэт новай генерацыі. Нацыянальны ўніверсітэт 2.0, калі хочаце. І ён мусіць быць менавіта посткласічным, максімальна гнуткім, бо пакуль мы будзем адбудоўваць нейкія класічныя ўзоры, мы страцім на пэўны час і тую генерацыю новую, якая пойдзе не да нас, а да тых, хто можа прапанаваць ім зрабіцца больш паспяховымі на рынку паслугаў. 

Другие новости раздела «Общество»

Электронный бюллетень Центра правовой трансформации "LawtrendMonitor", # 5, 2018
Электронный бюллетень Центра правовой трансформации "LawtrendMonitor", # 5, 2018
Центр правовой трансформации (Lawtrend) представляет выпуск Электронного бюллетеня LawtrendMonitor, # 5, 2018.
"Адзінае выйсце — галадаваць". Беларусы дамагаюцца сваіх правоў (Відэа)
"Адзінае выйсце — галадаваць". Беларусы дамагаюцца сваіх правоў (Відэа)
Адчайны крок — галадоўка, падобна, робіцца ўжо звычайным крокам. Гэткім чынам да сваіх праблем спрабуюць прыцягнуць увагу людзі, якія не дамагліся справядлівасці.
Таццяна Вадалажская: Мы разлічваем на дарослых людзей, якія могуць самі рэгуляваць сваё навучанне
Таццяна Вадалажская: Мы разлічваем на дарослых людзей, якія могуць самі рэгуляваць сваё навучанне
Рэсурсаў беларускай вытворчасці, прысвечаных атрыманню пэўных навыкаў у галінах ІТ, бізнесу, менеджменту, псіхалогіі, хапае, але ці канкурэнтназдольныя яны на прасторах сеціва — вялікае пытанне.
Центр правовой трансформации (Lawtrend) нуждается в вашей поддержке
Центр правовой трансформации (Lawtrend) нуждается в вашей поддержке
Для продолжения своей деятельности, в том числе по оказанию помощи некоммерческим организациям, Центр правовой трансформации (Lawtrend) нуждается в вашей финансовой поддержке.
Віншавальны ліст БНП з нагоды святкавання Дня Еўропы
Віншавальны ліст БНП з нагоды святкавання Дня Еўропы
Каардынацыйны камітэт Беларускай нацыянальнай платформы грамадзянскай супольнасці звярнуўся з віншавальным лістом з нагоды Дня Еўропы, які адзначаецца 9 траўня.
Электронный бюллетень Центра правовой трансформации "LawtrendMonitor", # 4, 2018
Электронный бюллетень Центра правовой трансформации "LawtrendMonitor", # 4, 2018
Центр правовой трансформации (Lawtrend) представляет выпуск Электронного бюллетеня LawtrendMonitor, # 4, 2018.
Что нам делать с советским в образовании (Фото и видео)
Что нам делать с советским в образовании (Фото и видео)
24 апреля 2018 года в Культ. центре "Корпус" прошла дискуссия, посвященная ответу на вопрос, было ли советское образование хорошим.
Чаму грамадскі сектар зарабляе меней за IT?
Чаму грамадскі сектар зарабляе меней за IT?
Што б вы ні пачыналі рабіць, гэта хутчэй забаронена, чым дазволена, а бізнес добра вывучыў: зарабляць можна, падтрымліваць грамадска-палітычную сферу — нельга.
Хто кіруе светам: Трамп з Пуціным ці закрытыя клубы выбраных? (Відэа)
Хто кіруе светам: Трамп з Пуціным ці закрытыя клубы выбраных? (Відэа)
Неўзабаве будзе названы пераможца конкурса ад Фонду глабальных выклікаў (Global Challenges Foundation), які атрымае 5 млн. долараў за ідэю-праект па супрацьдзеянні гэтым самым глабальным праблемам.
Форум "Место встречи: Будущее" прошел 14-15 апреля в Минске (Фото)
Форум "Место встречи: Будущее" прошел 14-15 апреля в Минске (Фото)
Более сотни представителей разных сфер деятельности на протяжении двух дней обсуждали самые инновационные и проблемные тренды сегодняшнего и завтрашнего дня.
Форум "Место встречи: Будущее": начало (Фото)
Форум "Место встречи: Будущее": начало (Фото)
14 апреля в Минске начал работу форум "Место встречи: Будущее".
Технари vs. гуманитарии. Почему такое разделение плохо для инноваций
Технари vs. гуманитарии. Почему такое разделение плохо для инноваций
Почему разделение на технарей и гуманитариев больше не работает? Стоит ли нам назначить "жертв войны за прекрасное будущее"? И как заставить инноваторов из разных сфер поговорить друг с другом?
Новое беларусское кино. Со скоростью черепахи, но с неотвратимостью слона
Новое беларусское кино. Со скоростью черепахи, но с неотвратимостью слона
"Нашы сваякi" — уже так хочется говорить про Леонида Калитеню и Наталью Бружник, что несут на своих плечах проект "СВАЁ КІНО" и немалую часть всего независимого беларусского кинематографа.
Первая беларусская газета с дополненной реальностью
Первая беларусская газета с дополненной реальностью
Все хотят жить в нормальной, хорошей, счастливой стране. Кто-то эмигрирует в страну, которую считает нормальной, кто-то добивается того, чтобы эта страна стала нормальной.
Национальный университет: как не загнать себя в "гетто" в условиях хронической стабильности
Национальный университет: как не загнать себя в "гетто" в условиях хронической стабильности
В Беларуси работает более 50 университетов, однако по мнению ряда беларусских ученых и экспертов, ни одно из этих учебных заведений нельзя назвать университетом в настоящем значении этого понятия.
Фільмы пра беларускую моладзь трапілі ў сталічны пракат (Відэа і аўдыё)
Фільмы пра беларускую моладзь трапілі ў сталічны пракат (Відэа і аўдыё)
12 красавіка ў трох кінатэатрах Мінска пачнуць круціць маладзёжны кінаальманах "Пакаленне.by".
Электронный бюллетень Центра правовой трансформации "LawtrendMonitor", # 3, 2018
Электронный бюллетень Центра правовой трансформации "LawtrendMonitor", # 3, 2018
Центр правовой трансформации (Lawtrend) представляет выпуск Электронного бюллетеня LawtrendMonitor, # 3, 2018.
Ностальгия и мечта
Ностальгия и мечта
Пытаюсь вспомнить премьер-министров, которые руководили страной после 1994 года. Всплывают какие-то фамилии.
Валянцін Акудовіч: Свабода ніколі не прыходзіць туды, дзе яе не чакаюць (Аўдыё)
Валянцін Акудовіч: Свабода ніколі не прыходзіць туды, дзе яе не чакаюць (Аўдыё)
Ці адбылося Свята сёлета на 25 сакавіка? Чаму беларуская палітычная апазіцыя — гэта аксюмарон? І як разумець афарыстычную фразу, што свабоду нельга заваяваць, а магчыма толькі дачакацца?
Сэнс стагоддзя (Відэа)
Сэнс стагоддзя (Відэа)
Якім чынам падзеі стогадовай даўніны вызначаюць нашу сучаснаць? Беларускія інтэлектуалы і грамадскія дзеячы віншуюць са 100-годдзем БНР і вызначаюць сэнс юбілею.
Імкнуцца стаць на месца чалавека з інваліднасцю. У Століне прэзентавалі маніторынг дасяжнасці

28 траўня ў горадзе прайшла прэзентацыя вынікаў праекту “Роўныя Роўным”, які быў прысвечаны маніторынгу безбар’ернага асяроддзя ў горадзе.

Обзор "Свобода ассоциаций и правовое положение некоммерческих организаций в Беларуси" за 2017 год

Центр правовой трансформации (Lawtrend) и Ассамблея неправительственных демократических организаций подготовили обзор свободы ассоциаций и правового положения НКО в Беларуси в период 2017 года.

"Размова Мацкевіча" з Андрэем Ягоравым пра будучыню Беларусі (Відэа)

Якая наша бліжэйшая будучыня паміж Расіяй і Захадам, якія нашы перспектывы ў іншых сферах і што больш можа натхніць беларусаў — ВКЛ ці IT-тэхналогіі?

Первая беларусская газета с дополненной реальностью

Все хотят жить в нормальной, хорошей, счастливой стране. Кто-то эмигрирует в страну, которую считает нормальной, кто-то добивается того, чтобы эта страна стала нормальной.