Вторник 18 сентября 2018 года | 23:28
  • бел / рус
  • eng

Андрэй Казакевіч: Бітва за Украіну – прынцыповая для Расіі

03.12.2013  |  Политика   |  Аляксей Юрыч, ЕўраБеларусь,  
Андрэй Казакевіч: Бітва за Украіну – прынцыповая для Расіі фота korrespondent.net

Калі Украіна здолее павярнуць у Еўропу, то гэта стане велізарным стымулам для еўраінтэграцыі ўсяго рэгіёна.

Падзеі ва Украіне, а таксама магчымыя наступствы еўрарэвалюцыі для рэгіёна Службе iнфармацыi "ЕўраБеларусi" каментуе дырэктар Інстытута палітычных даследванняў “Палітычная сфера”, старэйшы навуковы супрацоўнік Універсітэта Вітаўта Вялікага (Літва) Андрэй Казакевіч.

-Віленскі саміт закончыўся еўрарэвалюцыяй ва Украіне, якая пагражае змяніць геапалітычную расстаноўку сіл на кантыненце. Якія шансы мае ўкраінская рэвалюцыя, каб дайсці да лагічнага фінала?

-Мне падаецца, што адразу сур’ёзных вынікаў цяжка чакаць. Хутчэй за ўсё, мы ўбачым істотную мабілізацыю апазіцыі, у якой, прынамсі, зараз з’явіўся канкрэтны праціўнік. Натуральна, што гэта мабілізацыя будзе скарыстана пад час бліжэйшых выбараў і новая сітуацыя значна павялічвае шанцы апазіцыі на посмех.

-Ці можна казаць, што менавіта адмова Януковіча падпісаць пагадненне ад асацыяцыі з Еўрасаюзам стала спускавым кручком для ўкраінскіх падзей?

-Менавіта так. Пэўнае напружанне ва ўкраінскім грамадстве існавала і дагэтуль. Але калі казаць менавіта пра апазіцыю, то нейкага стрыжня, агульнай ідэі, канкрэтнага ворага, калі заўгодна, ёй не хапала. Гэта адчувалася па палітычных працэсах апошняга года, як мінімум. Зараз гэта ўсё з’явілася, дзякуючы не зусім разумным дзеянням Януковіча, бо ён мог абыграць сітуацыю больш карэктна і пісьменна, мог не пераходзіць пэўную мяжу, што прывяло да ўсплёску палітычнай актыўнасці, да мабілізацыі значнай колькасці насельніцтва. Цяпер з’явіліся фактары, якія гуляюць супраць Януковіча і спрыяюць актывізацыі апазіцыйнай дзейнасці.

-Украінскі кіраўнік ужо патэлефанаваў старшыне Еўракамісіі Барозу. Гэта можа быць як манеўр, якім Януковіч хоча адцягнуць увагу ды выйграць час (свае візіты ў Кітай, а затым у Расію Януковіч так і не адмяніў) , так і спроба даць заднюю хаду падзеям. Да якой версіі схіляецеся вы?

-Безумоўна, Януковіч адчувае, што дапусціў пэўную памылку, павёўшы сябе дастаткова груба ў адносінах да Еўрапейскага Саюза. Ягонае тэлефанаванне Барозу – спроба неяк выправіць сітуацыю, бо яна пачала набываць некантралюемыя формы.

Але гэта не той крок, які здольны рэальна пераламаць сітуацыю ўнутры краіны. Адмова падпісваць пагадненне пра асацыяцыю стала нагодай, фактарам для мабілізацыі насельніцтва, але не першапрычынай. Узнікшае на гэтай глебе процістаянне перарастае ва ўнутрыпалітычны канфлікт, а не канфлікт еўрапейскай інтэграцыі. Але цяпер ужо ні тэлефанаванні, ні рацыянальная аргументацыя адмовы ад падпісання пагаднення (пагрозы для ўкраінскай эканомікі, напрыклад), не здолеюць аказаць станоўчы эфект на ўнутрыпалітычную сітуацыю. Прынамсі, у кароткатэрміновай перспектыве, таму што змена пазіцыі кіраўніцтва Украіны адбылася занадта рэзка, і відавочна, гэта змена была прадыктаваная Масквой. Гэта стварае вельмі негатыўны фон, асабліва для тых украінцаў, якія паслядоўна непрыхільна ставяцца да ідэі інтэграцыі з Расіяй.

-Ці магчыма адыграць сітуацыю да ўзроўню Віленскага саміту? Ці ўжо немагчыма?

-Няма нічога немагчымага, але гэта зрабіць скаладана, дый патрэбны час, - месяцы, калі не гады. Еўрапейская працэдура дастаткова бюракратызаваная, прадугледжвае доўгія перамовы, падрыхтоўку. Але калі выкананы патрабаванні, працэдура, то чакаецца, што бакі мусяць гуляць па правілам, інакш яны проста падрываюць да сябе давер. Украінскае кіраўніцтва фактычна парушыла ўстаноўленыя правілы гульні, можна нават сказаць падманула чаканні. Таму я не думаю, што вяртанне дасамітаўскага стану можа адбыцца хутка. Вяртанне да сітуацыі падпісання пагаднення аб асацыяцыі для дзейснага кіраўніцтва (калі яно захавае ўладу) будзе патрабаваць часу.

Акрамя гэтага, трэба згадаць, што адмова ад падпісання на прамую звязана з пазіцыяй Расіі, і нельга скідваць з рахункаў гульню Масквы. Любыя спробы вярнуць сітуацыю могуць сутыкнуцца з супрацьдзеяннем усходняга суседа Украіны.

-Як далёка Расія гатова зайсці, каб не выпусціць са сваіх абдымкаў Украіну?

- Вельмі складанае пытанне, бо яно завязанае не толькі на рацыянальных момантах, але і на персанальных.

Відавочна, што праект еўразійскай інтэграцыі, у свой час агучаны Пуціным, які цяпер спрабуюць рэалізаваць на постсавецкай прасторы, губляе сэнс без Украіны. Калі не будзе Украіны, Еўразійскі эканамічны саюз не набярэ дастатковага людскога, эканамічнага патэнцыялу. Таму “бітва за Украіну” – прынцыповая для Расіі. На яе Расія гатова пакласці пэўную частку сваіх сіл, энергіі, фінансавых рэсурсаў. Але не думаю, што пойдзе далей за эканамічны шантаж, за абяцанні эканамічнай дапамогі, за пэўнае ўмяшанне ва ўнутраныя справы праз падтрымку тых ці іншых палітычных сіл. Гэта стандартны набор дзеянняў, якія Расія выкарыстоўвае да сваіх суседзяў. Не думаю, што расійскае кіраўніцтва будзе рызыкаваць сваёй уласнай эканамічнай, фінансавай стабільнасцю дзеля Украіны, рабіць зусім рызыкоўныя і радыкальныя захады. Але апрацаваныя сродкі, яка падаецца, будуць выкарыстоўвацца напоўніцу. І, як паказвае прыклад Беларусі і Арменіі, такія сродкі працуюць.

Фінал Віленскага саміта я б ацаніў як значную тактычную знешнепалітычную перамогу Расіі. Яшчэ месяцы чатыры назад абсалютная большасць экспертаў выказвалася за тое, што Украіна падпіша пагадненне аб асацыяцыі; той факт, што Расія ў такі кароткі тэрмін здолела пераламаць сітуацыю на сваю карысць, можна лічыць яе дасягненнем.

-Якім чынам украінская рэвалюцыя можа адбіцца на лёсе Усходняга партнёрства?

-Натуральна адаб’ецца. Калі рэвалюцыя прывядзе да змены ўлады, то вяртанне ў зыходную кропку, пра якую мы гаварылі, адбудзецца аўтаматычна. Прыход да ўлады празаходніх, праеўрапейскіх сіл актывізуе працэс еўраінтэграцыі. І гэта цалкам зменіць сітуацыю, у тым ліку ў і праекце Усходняга партнёрства, дзе Украіна таксама адыгрывае ключавую ролю. Калі Украіна пераключаецца на Еўропу, то і ўвесь рэгіён атрымае значныя стымулы для еўрапейскай інтэграцыі.

Калі “расійскі” вектар знешняй палітыкі Украіны атрымае перавагі, асабліва калі Украіна сапраўды далучыцца да мытнага саюзу і г.д., то гэта можа прывесці да фактычнага знікнення Усходняга партнёрства, пераўтварэнне яго ў фікцыю: з шасці краін-удзельніц у працэсе могуць застануцца толькі дзве, Грузія і Малдова. Стасункі з іншымі Еўропа будзе вымушаны развіваць у фармаце ЕС-Расія/Мытны саюз, што у прынцыпе і з’яўляецца стратэгічнай мэтай Расіі.

Такі сцэнар таксама дастаткова верагодны, калі ўкраінскія падзеі не прывядуць да змены ўлады. І наадварот: калі ўкраінская “рэвалюцыя” будзе даведзеная да лагічнага завяршэння, то гэта зрушыць маятнік у бок еўрапейскай інтэграцыі ў рэгіёне.

-Гэта азначае, што ўкраінскія падзеі непазбежна ўплываюць і на Беларусь…

-Так, украінскія падзеі тым ці іншым чынам на Беларусі адаб’юцца. Як канкрэтна, мы прадказаць не можам.

Калі Украіна далучаецца да Мытнага саюза, то ў трохкутніку Беларусь-Расія-Казахстан з’яўляецца дастаткова моцны гулец, які прыдасць новую дынаміку “еўразійскім” многім працэсам. Калі Украіна цалкам пераключаецца на еўраінтэграцыю, то ўсе ўсе еўразійскія ініцыятывы ператвараюцца ў стварэнне для Расіі невялікай лаяльнай “перыферыі”, што будзе мець велізарныя наступствы для Беларусі, у тым ліку – і эканамічныя.

 

Другие новости раздела «Политика»

Ці адважацца ўлады Беларусі на рэформы ў мясцовым самакіраванні, якое самі і ліквідавалі?
Ці адважацца ўлады Беларусі на рэформы ў мясцовым самакіраванні, якое самі і ліквідавалі?
Беларусь застаецца адзінай еўрапейскай дзяржавай, якая не ўваходзіць у Савет Еўропы і не падпісала Еўрапейскую Хартыю мясцовага самакіравання.
Еўрасаюз аслабіў патрабаванні аб правах чалавека ў Беларусі (Відэа)
Еўрасаюз аслабіў патрабаванні аб правах чалавека ў Беларусі (Відэа)
Да канца года Беларусь і Еўрасаюз падпішуць пагадненне аб прыярытэтах партнёрства — "дарожную мапу" развіцця стасункаў.
Владимир Мацкевич: "Дело профсоюзов" давно поставлено на поток
Владимир Мацкевич: "Дело профсоюзов" давно поставлено на поток
24 августа судья Советского района Минска Марина Федорова огласила приговор по "делу профсоюзов".
Лукашэнку — 64. Ці задумваецца ён пра пенсію? (Відэа)
Лукашэнку — 64. Ці задумваецца ён пра пенсію? (Відэа)
Сёння дзень народзінаў у нязменнага кіраўніка Беларусі. Як пачуваецца імяніннік, як сёння адчувае сябе краіна, якой ён валадарыць, і ці задумваецца ён пра сыход на пенсію?
Андрей Егоров: Минск может и сломать успешную карьеру спецпредставителя Путина
Андрей Егоров: Минск может и сломать успешную карьеру спецпредставителя Путина
Миссия Бабича — стать надзирателем в Минске и понизить ранг беларусского руководителя, не более того, считает глава Центра европейской трансформации.
Владимир Мацкевич: Путин не смог убедить Лукашенко, но смог надавить
Владимир Мацкевич: Путин не смог убедить Лукашенко, но смог надавить
Дважды официальный Минск отказывал в агремане Михаилу Бабичу, но на третий раз, в Сочи, Лукашенко уступил.
Окруженные демократией. Как власть готовит сценарий для выборов 2019 года
Окруженные демократией. Как власть готовит сценарий для выборов 2019 года
На официальном сайте президента дан вольный пересказ выступления Лукашенко при назначении новых членов правительства.
Улады вырашылі пазбавіць прафсаюз лідараў (Відэа)
Улады вырашылі пазбавіць прафсаюз лідараў (Відэа)
Чатыры гады гэтак званае "хатняе хіміі", спагнанне больш за 47 тыс. рублёў на карысць дзяржавы і забарона займаць кіроўныя пасады цягам найбліжэйшых пяці гадоў.
Парадокс двух абсурдов. Почему смена правительства в Беларуси ничего не значит
Парадокс двух абсурдов. Почему смена правительства в Беларуси ничего не значит
"Президент сменил правительство". Что означают эти слова?
Заявление БНП в связи с волной обысков в редакциях беларусских СМИ и задержаний журналистов
Заявление БНП в связи с волной обысков в редакциях беларусских СМИ и задержаний журналистов
9 августа 2018 года Беларусская национальная платформа гражданского общества выступила с заявлением в связи с волной обысков в редакциях беларусских СМИ и задержаний журналистов.
Мінск не адмовіцца ад расійскіх баз проста так (Відэа)
Мінск не адмовіцца ад расійскіх баз проста так (Відэа)
Гэта яго казырныя карты ў перамовах з Крамлём, упэўненыя эксперты.
У Беларусі з’явіцца намеснік Пуціна (Відэа)
У Беларусі з’явіцца намеснік Пуціна (Відэа)
Былому прэм’еру Чачні Міхаілу Бабічу, чыя кандыдатура разглядаецца на пасаду новага амбасадара Расіі ў Беларусі, прапанавалі стаць яшчэ і адмысловым прадстаўніком Уладзіміра Пуціна ў нашай краіне.
Новый посол России в Беларуси может остаться без агремана
Новый посол России в Беларуси может остаться без агремана
Официальный Минск не комментирует ситуацию с назначением нового посла России в Беларуси, однако эксперты полагают, что Москве все же придется найти другую кандидатуру.
Повторят ли Федынич и Комлик историю Беляцкого?
Повторят ли Федынич и Комлик историю Беляцкого?
Каким будет приговор по делу лидеров независимого профсоюза РЭП?
Як Лукашэнка прытуліў у Беларусі «клан Бакіева» (Відэа)
Як Лукашэнка прытуліў у Беларусі «клан Бакіева» (Відэа)
Міністэрства замежных справаў Кыргызстана выклікала афіцыйнага прадстаўніка Беларусі — часовага паверанага Сяргея Іванова — для перадачы ноты пратэсту.
Минск и Москва видят на должности посла России совершенно разных людей
Минск и Москва видят на должности посла России совершенно разных людей
Согласование кандидатуры нового посла России в Беларуси грозит еще больше подпортить отношения Москвы с Минском.
Крэмль крывадушнічае, калі кажа пра роўныя ўмовы ў ЕАЭС (Відэа)
Крэмль крывадушнічае, калі кажа пра роўныя ўмовы ў ЕАЭС (Відэа)
Нафтагазавыя войны — ужо частка расійска-беларускага жыцця. Магчыма, хутка баталіі спыняцца. Бо мае паўстаць адзіны рынак, у тым ліку — энергетычны.
Лукашэнка "намаляваў партрэт" ідэальнага беларускага чыноўніка (Відэа)
Лукашэнка "намаляваў партрэт" ідэальнага беларускага чыноўніка (Відэа)
Сучаснае мастацтва і партрэты сучаснасці. Але пакуль тут няма партрэта беларускага чыноўніка, які намаляваў Аляксандр Лукашэнка.
Срок безвизового пребывания иностранцев в Беларуси увеличивается с пяти до 30 дней
Срок безвизового пребывания иностранцев в Беларуси увеличивается с пяти до 30 дней
В Беларуси с 24 июля введен 30-дневный безвизовый режим для иностранцев из большинства стран мира.
Андрэй Ягораў: Знешнепалітычны імідж Беларусі робіцца больш пазітыўным
Андрэй Ягораў: Знешнепалітычны імідж Беларусі робіцца больш пазітыўным
Тэрмін бязвізавага знаходжання замежных грамадзян у Беларусі павялічаны да 30 сутак пры ўмове іх уезду ў краіну і наступнага выезду праз дзяржаўную мяжу ў Нацыянальным аэрапорце "Мінск".
Ларыса Шчарбачэвіч: Мы будзем развівацца ўстойліва

У Валожыне прадставілі чарнавік мясцовай павесткі і падвялі вынікі рэалізацыі міні-праекта ў рамках кампаніі “Павестка-50”.

Обзор "Свобода ассоциаций и правовое положение некоммерческих организаций в Беларуси" за 2017 год

Центр правовой трансформации (Lawtrend) и Ассамблея неправительственных демократических организаций подготовили обзор свободы ассоциаций и правового положения НКО в Беларуси в период 2017 года.

"Размова Мацкевіча" з Андрэем Ягоравым пра будучыню Беларусі (Відэа)

Якая наша бліжэйшая будучыня паміж Расіяй і Захадам, якія нашы перспектывы ў іншых сферах і што больш можа натхніць беларусаў — ВКЛ ці IT-тэхналогіі?

Окруженные демократией. Как власть готовит сценарий для выборов 2019 года

На официальном сайте президента дан вольный пересказ выступления Лукашенко при назначении новых членов правительства.