Уладзімер Чушал, саветнік Амбасады РБ у Польшчы : Стварэньне
цэнтра прадугледжана паразуменьнем паміж урадам Беларусі й урадам
Польшчы ад 1995 году, дзе напісана, што кожны з бакоў можа адкрываць у
суседняй краіне цэнтры культуры. Інстытут Польскі ў Беларусі працуе з
1994 году. Цяпер паявіцца беларускі цэнтар у Польшчы. Гэта першы такі
беларускі цэнтар за мяжою. Польшча - першая. Мы ведаем, што гэтая
справа вельмі важная для дзяржавы, таму што наша беларуская культура
вельмі багатая. Мы глядзім з аптымізмам, паколькі для дзеяньня цэнтра
ёсьць гістарычныя, юрыдычныя асновы, і патрабавальнасьць беларускай
культуры ў Польшчы.
Сяргей Лукашук, дырэктар Бельскага цэнтра культуры: Я пакуль што
ведаю толькі, чым мае займацца цэнтар. Мне здаеца, што гэтая
арганізацыя ня будзе мець сваёй сядзібы, працы будуць ісьці ў
Беластоку, у Варшаве. Думаю, цэнтар дапаможа беларускай меншасьці, і
што гэтая дапамога будзе большая, чым цяпер.
Андрэй Сьцепанюк, дырэктар Беларускага бельскага ліцэя: Кожная
новая ініцыятыва, накіраваная на беларускасьць без палітычных уплываў
павінна дапамагчы нам тут, на месцы. Я цешуся, што РБ вырашыла паказаць
свой іншы бок.
Ч. Сэнюх: Гэта мае сваё значэньне, таму што будзе ён запрашаць
палякаў, каб заходзілі, каб даведваліся, што такое беларуская культура,
паэзія, літаратура... Гэта вельмі важна, што такі цэнтар адкрываецца.
Аляксандар Баршчэўскі: Я даўно марыў аб гэтым, каб нешта такое
ўзьнікла. Нейкі час таму, гадоў 5 назад мы з жонкаю перакладалі тэкст,
які датычыў цэнтраў польскай культуры ў Беларусі й беларускай у
Польшчы, Вядома, што ў Беларусі працуе знакаміты, вельмі заможны
Польскі інстытут, а дагэтуль не было ніякага цэнтру беларускай культуры
пры амбасадзе Беларусі ў Польшчы. Так што тое, што нарэшце нешта такое
ўзьнікае, вельмі важна. Нашыя студэнты маюць клопаты з доступам да
многіх кніжак. Унівэрсытэты вельмі бедныя, асабліва тыя напрамкі, якія
ня маюць завочных студыяў, і спадазяюся, што ў гэтым цэнтры нарэшце
будзе беларуская бібліятэка, якой змогуць карыстацца студэнты й
навуковыя супрацоўнікі. Я шчасьлівы, што паяўляюцца нейкая ўзаемнасьць.
Тадэвуш Стружэцкі, саветнік па пытаньнях культуры Амбасады РБ: Яшчэ
няма дырэктара, вырашаюцца пакуль арганізацыйныя пытаньні - штат, месца
знаходжаньня, юрыдычнае замацаваньне. Але сёньня мы афіцыйна аб’яўляем
аб стварэньні Беларускага культурнага цэнтра ў Польшчы.
Ці будзе больш канцэртаў беларускіх калектываў на Падляшшы й выездаў нашых калектываў у Беларусь пасьля стварэньня цэнтра?
Т. Стружэцкі: Безумоўна, гэта адзін з асноўных накірункаў -
шырокае прадстаўленьне беларускай культуры й мастацтва ў Польшчы. На
Беласточчыне яна даволі добра прадстаўлена, але павінна захоўвацца й
разьвівацца. Сюды з радасьцю едуць калектывы. І задача цэнтра - каб усе
прафэсійныя й усе аматарскія калектывы пабывалі тут. Гэта рэальная
задача.
Адзін з асноўных накірункаў дзейнасці цэнтра - падтрымка беларускай нацыянальнай меншасьці ў Польшчы.
Т. Стружэцкі: Большая колькасьць прадстаўнікоў беларускай
нацменшасьці пражывае на Беласточчыне, але беларусы жывуць і ў іншых
рэгіёнах - Гданьшчыне, Любліншчыне й інш. Таму дзейнасьць цэнтра
павінна ахопліваць таксама іншыя рэгіёны. І падтрымка тых аб’яднаньняў,
якія спрыяюць фармаваньню добрасуседзкіх адносін паміж нашымі краінамі.
Падтрымка мастацкіх калектываў, якія маюць багатую традыцыю. Спэктар і
поле дзейнасьці можа быць шырокае. Гэта будзе залежаць ад устаноўленых
кантактаў з ворганамі кіраваньня, з кіраўнікамі беларускіх арганізацый,
іншых меншасьцяў. Задачы разнастайныя й рэальныя.
Калі казаць пра тэхнічны бок цэнтра - ён будзе ў іншым будынку, не ў будынку консульства ў Беластоку?
Т. Стружэцкі: Плянуецца, што гэта будзе асобны будынак, адкрыты
для ўсіх жыхароў Беласточчыны. У гэтым будынку павінна быць абавязкова
беларуская бібліятэчка літаратуры, аўдыё-, відэазапісы, кампакт-дыскі,
кінафільмы, відэафільмы, каб любы мог прыйсьці й атрымаць для сябе
нейкую карысную інфармацыю, купіць кніжку, каб гэты Беларускі цэнтар
папаўняў недаxоп інфармацыі аб Беларусі, аб беларускай культуры. Цэнтар
не павінен займацца палітычнымі пытаньнямі, а павінен займацца шырокай
культурна-асьветніцкай дзейнасьцю, падтрымкай адукацыі, маладзёвых
абменаў, спрыяць пашырэньню пабрацімскіх сувязяў.
Ці консул Беларусі ў Беластоку будзе мець новыя абавязкі?
Кунсул Міхаіл Аляксейчык: Не, гэта не мне. Я спадзяюся, што гэтыя
абавязкі зь мяне зьнімуць. Цэнтар культуры дасьць мне магчымасьць болей
займацца праблемамі эканомікі й чыста консульскімі пытаньнямі. Я чакаю,
што ён будзе добрым дапаможнікам у працы.
За час вашай працы консулам на Падляшшы паявілася вельмі многа
калектываў. У вас добрыя кантакты ў Беларусі, пра гэта ўсе ведаюць.
Будзеце й далей памагаць, ці ўсе абавязкі перакінеце на цэнтар?
М. Аляксейчык: Не, так ці іначай я буду дапамагаць, Я беларус, і
хачу, каб беларусы адчувалі сябе беларусамі, разумелі адзін другога, не
сварыліся.
Спасылка